‘Ik wil in gesprek met jonge mensen op zoek naar spiritualiteit’

RHENEN Het bos. De rivier. De Grebbeberg. Het zijn plekken waar dominee Peter Breure en zijn vrouw Renske graag zijn. Sinds begin juli wonen zij in Rhenen. Peter Breure is de nieuwe predikant van de Ontmoetingskerk (PKN) op de Anjerlaan. Een gesprek met hem over zijn ambities. Over de zichtbaarheid van de kerk. Over het antigif tegen polarisatie en over de dingen die hem blij maken. 

door Arie Verhoef

Bijna twintig jaar was Peter Breure docent scheikunde, voordat hij predikant werd in Voorthuizen. Dan is de vraag naar ambitie niet zo moeilijk: zo veel mogelijk leerlingen voldoende kennis bijbrengen. Het ligt wat lastiger om een predikant te vragen naar zijn ambities. 

ZINGEVING ,,Je probeert aan te sluiten bij het levensgevoel van mensen. Troost zoeken en bieden. Ook doelen formuleren. Jammer genoeg zien we dat de kerk jonge mensen steeds minder aanspreekt. Zit dat in de vorm of de inhoud? Ik wil in gesprek met jonge mensen die op zoek zijn naar inspiratie en spiritualiteit. Zelf ben ik tijdens een Taizéreis echt gaan geloven. Te midden van allerlei andere  jonge mensen uit verschillende landen en culturen, op zoek naar zingeving. Veel actuele gebeurtenissen hebben meer met zingeving te maken dan je zou denken. Neem die mensen die wekenlang op het grasveld in Ter Apel hebben gebivakkeerd. Daar hoor je de vreselijkste dingen over zeggen. Toch hebben we het dan over zingeving. Neem de Syrische man die mij laatst zielsblij vertelde dat zijn gezin herenigd was met hem. Ook dat raakt aan zingeving.” 

Ik ben tot de ontdekking gekomen dat de scheikunde niet alle antwoorden geeft

SCHEIKUNDE ,,Ik kom uit een gematigd gereformeerd nest met veel diversiteit. Als tiener wilde ik weten hoe alles precies zat. Daarnaast had ik ook theologische interesse. Mijn vader zei: ga eerst maar eens een vak leren. Dat moest dan, dacht ik, scheikunde worden. Ik heb iets heel exacts in mij, maar ook iets relationeels. Ik ben tot de ontdekking gekomen dat de scheikunde niet alle antwoorden geeft. Gebruik de natuurwetenschappen om bijvoorbeeld het stikstofdebat te voeren. Gaat het over mensen, over relatie en verlangen, over schuld en hoop, zoek dan de antwoorden in het geloof en bij God. Ik pak de Bijbel als het over zijnsvragen gaat. Dan zoek ik God in het gebed. Bidden is voor mij dan niet God een verlanglijstje voorhouden en verder maar afwachten. Door te bidden zet je jezelf in een andere positie. Ga je andere dingen doen of de dingen anders doen.”

DE KERK De kerk staat midden in de wereld. Heeft de verantwoordelijkheid om in de samenleving present te zijn. Hoe geef je dat handen en voeten? ,,Dat is een grote vraag. Als gelovigen zijn we ons soms te weinig bewust dat wíj de kerk zijn. Wat je aan de voorbijganger op straat doet, laat zien of en hoe je beelddrager van God en representant van de kerk wilt zijn. De kerk zou weer de plek moeten zijn waar mensen naartoe komen om hun verhaal te delen. In de rooms-katholieke traditie is men gewend om te biechten. Een vorm van je pijn en zorgen delen. Biechten heeft een pastoraal aspect dat het waard is om opnieuw vorm te geven.” 

(de tekst gaat onder de foto verder)

Peter Breure: ,,Ik ben tot de ontdekking gekomen dat de scheikunde niet alle antwoorden geeft.” - Arie Verhoef

BARMHARTIG ,,En verder kan de kerk het voortouw nemen in de opvang van nieuwe Nederlanders. Begin september heeft de landelijke PKN daartoe opgeroepen. Wij hebben het nog steeds goed met elkaar. Hoe kunnen we onze relatieve rijkdom inzetten voor de mensen die het minder goed hebben, voor onze naasten op de vlucht.”

Zoiets kun je maar gedeeltelijk organiseren. ,,Neem Jezus’ verhaal over de barmhartige Samaritaan. Die deed wat hem goed dunkte vanuit zijn hart. Wij kunnen moeilijk tegen elkaar zeggen: jullie vier zijn deze week de barmhartige Samaritaan. Loop iedere dag door Rhenen en help al wie je daar tegenkomt die hulp nodig heeft. Dat moet uit jezelf komen. Aan de andere kant is het ook heel belangrijk dat je als kerk oog hebt voor wat nodig is. Dat je daar visie op ontwikkelt en doelen stelt. Dat je daarover het gesprek zoekt met een plaatselijke overheid.”

MENSEN HELPEN ,,Als de kerk iets zegt, zijn het nog maar woorden. Velen zijn geneigd daar de schouders voor op te halen. Aan de andere kant zijn voedselbanken vaak mede opgezet vanuit kerken. Is SchuldHulpMaatje uit de kerk voortgekomen. Het is niet de stijl van de kerk om daarmee te pronken. Tegelijkertijd gaat het mij aan het hart, dat zo weinig zichtbaar is dat mensen -geïnspireerd door het geloof- andere mensen helpen in de hoop dat het ooit beter wordt. Jezus is ons daarin voorgegaan. Hij spoort mensen aan om dat ook te doen. Dat maakt hen milder in hun zicht op de ander die in de problemen zit.” 

VOETEN WASSEN Tegenwoordig werkt polarisatie als een gif in onze samenleving. Mensen komen steeds meer tegenover elkaar te staan. De kerk heeft daar een antigif voor, zo is de overtuiging van Peter Breure. ,,Maar eerst: polarisatie is van alle tijden. Wij waren deze zomer op vakantie in de Baltische landen. Op het kerkplein van een klein stadje vind je dan zomaar een grote lutherse kathedraal, een rooms-katholieke dom én een oosters-orthodoxe kerk. Als het om een tegengif gaat tegen polarisatie, heeft de kerk boter op haar hoofd. Dat gezegd zijnde: de beweging van Jezus doorbreekt de polarisatie door te knielen en iedereen de voeten te wassen. Oók de mensen die we nog niet met de nek aan zouden kijken. Hij schept daarmee ruimte. Hij schept een sfeer waarin je alleen maar in alle vriendelijkheid kunt reageren.”

LICHT VERSPREIDEN Het Evangelie als blijde boodschap in een giftige wereld. Waar wordt hijzelf blij van? ,,Van een initiatief waar mensen elkaar vinden. Van samen eten. Van je kinderen zien opgroeien. Ik word stil als ik de debuutroman lees van Lisa Weeda, ‘Aleksandra’. Zij vertelt het verhaal van een verscheurde kozakkenfamilie in Loeganks, het door Rusland bezet deel van Oekraïne. Zij moeten overleven. Dat mensen door alles heen blijven volhouden en de kleine geluksmomentjes vieren. Dat geeft me hoop dat in moeilijke situaties mensen in staat kunnen zijn er het beste van te maken. Ook als het tegenzit, kun je het licht van Gods koninkrijk verspreiden.”