Commissie bespreekt kaderbrief op zoekende weg naar begroting

VEENENDAAL Het was even zoeken naar de juiste richting in de bespreking van de kaderbrief in de commissie. Vragen waren er genoeg. Maar was er wel plaats voor wensen, moties en amendementen als er eerder sprake was van te maken beslissingen over bezuinigingen? Jonathan van den Heuvel van de ChristenUnie had het idee dat alle partijen hun kruid drooghielden voor de bespreking in de raad. Een ding werd wel duidelijk: het college vond het realistisch om vast te houden aan het nu liggende scenario dat er weliswaar iets positiever uitziet dan verwacht, maar nog altijd niet rooskleurig. 

In de kaderbief valt onder meer te lezen dat het nog onzeker is hoeveel inkomsten de gemeente kan verwachten vanuit het Rijk. Het college doet ook een paar voorstellen voor maatregelen die bij kunnen dragen aan het verkleinen van het verwachte tekort en de volgorde daarin, zoals het efficiënter en/ of soberder uitvoeren van gemeentelijke taken, waarbij het verhogen van de belastingen helemaal als laatste wordt genoemd.

In de kaderbief valt te lezen dat het nog onzeker is hoeveel inkomsten de gemeente kan verwachten vanuit het Rijk

‘BEHOUD DE GLANS’ 

Voordat de bespreking, van een echt debat kwam het niet en dat was nu ook niet de opzet, van start ging, maakte directeur van De Muzen Clemens Rosmulder gebruik van de mogelijkheid om in te spreken. Ook hij schetste een beeld van een ‘buitengewoon onzekere tijd’ waarbij de financiële prognose weinig bemoedigend was. Dan gaan de alarmbellen in de cultuursector rinkelen, vertelde hij. De cultuur groeit en bloeit nu in Veenendaal. ,,Dat een heel politiek landschap, deze raad, unaniem de cultuurvisie aanneemt, is uniek en is zelden vertoont in Nederland. Ik zou daar heel trots op zij. Blijf bij uw visie, behoud de glans aan de grift.”

Op de vraag van de ChristenUnie waar hij concreet bang voor was, antwoordde hij dat hij niet zozeer bang was, als wel wilde waarschuwen. Liever eerder de vinger opgestoken dan later. Omdat andere terreinen zoals het integraal huisvestingsplan ook belangrijk waren, vroeg de SGP of hij bereid was de cultuursector de pijn mee te laten dragen. Als de noodzaak daar was, wilde Rosmulder er zich dan over buigen. Fractieleider Dick Both respecteerde het antwoord en voegde er meteen aan toe dat het aangaf hoe ingewikkeld de zaken er nu voor staan.

PRIORITEITEN

De PvdA nam daarna meteen een schot voor de boeg door te suggereren de algemene reserves tot het minimum te benutten. GroenLinks hoopte dat het er allemaal niet zo negatief uit zou komen te zien. En waarom was het pas de laatste de optie om de OZB te verhogen? De VVD vond het vooral opvallend dat er een ‘automatische boeking’ voor de kosten van jeugdzorg leek te zijn en gaf net als in de vorige bespreking over de kosten van hulpverlening aan te willen kijken hoe die verminderd konden worden. SGP zag geen ruimte voor extra wensen en amendementen. Wel gaf de partij aan waarde te hechten aan de beslisboom in het raadsakkoord met de ambities op volgorde van prioriteit.

D66 stelde vast dat er na het aannemen van de motie voor deze bespreking niets was veranderd aan de kaderbrief en dat er van het stellen van kaders ook weinig ruimte leek te zijn. Het enige kader nu leek het sluiten van de begroting te zijn, maar dat was toch al een wettelijke verplichting. Wat de fractie betreft, maakten de gemeentes samen een vuist tegen het ravijnjaar en maakten ze juist nu plannen in plaats van te bezuinigen. Daarbij zou het Rijk niet een groot deel van de gemeentes in het ravijn laten storten, was de gedachte. Accenten waren wat de fractie betreft OV voor minima, het vergoeden van het wijzigen van geslachtsregistratie, het Fonds Maatschappelijke initiatieven en een gevelverbeteringsfonds.

REALISTISCH

Het CDA zag graag een startnotitie over het integrale huisvestingsplan en een uitgewerkte aanpak van participatie. De ChristenUnie wilde vooral kijken of de gemeente met een stofkam kon kijken hoe werkzaamheden slimmer of anders aangepakt konden worden en hoe middelen überhaupt doelmatiger in konden worden gezet. Onder meer jeugdzorg en de huisvesting van de scholen waren zeker belangrijk.

Wethouder Verloop gaf naar de PvdA aan dat wat betreft het uitputten van de algemene reserve tot het minimum het goed was om te weten dat het nodig was om risico’s op een verantwoorde manier af te dekken. Dat de OZB als laatste maatregel werd genoemd, vertelde hij aan GroenLinks, was al opgenomen in het raadsakkoord.

De geplande budgetten van de jeugdzorg waren het gevolg van een zo realistisch mogelijke vooruitblik, om de raad niet voor onprettige verrassingen te komen laten staan. Hij beloofde de raad in het proces naar de begroting mee te nemen en ook een consultatiemoment te plannen, waarin de partijen wel mee konden denken. In het uitwerken van een positiever scenario, waarnaar D66 had gevraagd, zag hij niets. ,,We zullen u een realistisch plaatje voorschotelen, waarbij u als raad besluit welke keuzes er moeten worden gemaakt.”

UITDAGING

Wethouder Stroobosscher zei toe de motie over het OV voor minima mee te nemen bij de evaluatie van alle minimaregelingen en nog te komen met een voorstel. Een gevelverbeteringsplan kwam eerder niet van de grond en was, zelfs met eventuele cofinanciering met ondernemers, kostbaar.

Wethouder Lochtenberg was ‘niet direct’ enthousiast over de door het CDA gewenste startnotitie, omdat hij bij gesprekken met schoolbesturen niet meteen te veel kaders mee wilde krijgen. Het huisvestingsbeleid was toch al een zware uitdaging met alle oude gebouwen en een over veel schoolbesturen versnipperd onderwijslandschap. Daarnaast drukte hij de raad op het hart om niet het onredelijke van ‘onze mensen’ te vragen en goed om te gaan met de schaarse uren van de ambtenaren door niet om dingen te vragen die toch al niet per se het onderwijs verbeterden. Er werden al stevige gesprekken gevoerd met scholen om binnen de vastgestelde budgetten te blijven en de wethouder was daarbij wel blij met de rugdekking van de raad om scherp te blijven. Waarbij het goed op orde houden van het onderwijs natuurlijk niet ‘im frage’ was.