Karel en Grietje de Roo vieren zestigjarig huwelijk: ‘Blijf werken aan je relatie’

Het was die donderdag de 10e juni 1966 een stralende dag toen Karel de Roo en Grietje Kaspers elkaar het jawoord gaven tegenover de ambtenaar van de burgerlijke stand van de gemeente Wildervank, waar hun beider woonplaats Stadskanaal toen deels onder viel. ,,Het was zelfs zo heet buiten dat de dominee zijn toga uitdeed,” weet Karel zich te herinneren. De zeer kwieke 84-jarige woont samen met zijn drie jaar jongere Grietje aan de Donderberg in Rhenen. Met veel plezier, al was de omgeving in het begin wel flink wennen. Het grootste deel van hun leven heeft namelijk altijd in het noorden van ons land afgespeeld. Burgemeester Géran Kaai kwam hen op woensdag 10 juni van harte feliciteren met de diamanten mijlpaal. Aan het einde van de middag werd er voor de kinderen, familie en kennissen een gezellig etentje gehouden bij restaurant Moeke in Rhenen.

door Martin Brink

Beiden zijn geboren en getogen in Stadskanaal. En dat willen ze graag weten. In huis hangen drie recente schilderwerken van Geert Schreuder, een regionaal bekende kunstschilder uit Onstwedde. Op verzoek van Karel maakte hij drie impressies van Stadskanaal zoals het er in de jaren vijftig uitzag. Karel de Roo vertelt er graag en bevlogen over. Hij verloochent zijn afkomst zeker niet. Direct al bij binnenkomst loodst hij de verslaggever naar een aquarel aan de muur. ,,Kijk, dit is waar ik geboren ben.”

(tekst gaat onder de foto verder)

De vaart in Stadskanaal in 1950. Op het schilderij staat de negenjarige Karel rechts naast de woning. - undefined

De afbeelding toont een kanaal anno 1950 waar ooit de turfschuiten af en aan voeren. ,,Daar rechts, in dat huis, daar ben ik geboren. Dit is de situatie bij de tweede sluis. De schilder heeft mij als negenjarige naast het huis gezet. Zie je dat: ik heb een Canadees uniform aan. Dat zat zo: mijn moeder vond in een oude leegstaande koffiebranderij Canadese stoffen. Ze maakte er een pakje voor mij van. Naast ons huis zie je een bakkerij. Het is allemaal precies zoals ik mij herinner.” De huizen zijn voorzien van porseleinen knoppen voor de elektriciteitsdraden die weer aansluiten op de palen die keurig langs het kanaal in het gelid staan. ,,En aan de overkant was de openbare ULO en kijk daar, voor het huis staat nog een kromgebogen vrouwtje. ‘Golden Kalluf’, noemden we haar. Waarom weet ik niet, maar ze moet heel rijk zijn geweest. Ze kwam zelden buiten.”

WIM SONNEVELD

Het is net zoals in het overbekende lied van Wim Sonneveld ‘Het dorp’: zo was het toen in een nostalgische terugblik, nu is alles rigoureus veranderd. De vaart is er nog wel, en sommige huizen ook, maar verder is alles veranderd. ,,Zelfs de weg langs ons huis heeft een naam gekregen, de H.J. Kniggekade. Toen woonden we gewoon op nummer G279.” Heel simpel dus.

(tekst gaat onder de foto verder)

De vaart in Stadskanaal in 1950. Op het schilderij staat de negenjarige Karel rechts naast de woning. - undefined

Karel ging naar de christelijke lagere school. Zijn ouders waren aangesloten bij de Baptistenkerk. Zijn latere vrouw Grietje Kaspers woonde een stuk verderop, aan de overkant bij de eerste sluis. Zij zat op de openbare lagere school en ging later naar de huishoudschool. Ook voor haar hangt een schilderwerk in de woonkamer, met in het midden van de vaart een heuse turfschuit. Karel: ,,Ik zie ze nog zo voor me, ze zijn er tot omstreeks 1955 doorheen gevaren.” Een ander schilderwerk toont het hooien van het land. ,,Op de achtergrond zie je de boerderij waar mijn vader heeft gewerkt. En kijk, daar is nog de achterkant van onze woning.” Het tafereel verraadt ook de aanwezigheid van het spoor van Stadskanaal naar Groningen. ,,Mijn kinderen zeggen wel eens: je gaat hier toch geen atelier van maken? Maar het zijn ónze herinneringen. Zij hebben niets met Stadskanaal.”

(tekst gaat onder de foto verder)

De vaart in Stadskanaal in 1950. Op het schilderij staat de negenjarige Karel rechts naast de woning. - undefined

LEUKE MEID

Hoe kwamen ze bij elkaar? Beiden woonden langs de turfvaart van het dorp. Karel: ,,Mijn moeder zei: altijd als Grietje Kaspers aan de overkant op de fiets langsrijdt, dan belt ze even. Let maar eens op.” Dat bleek inderdaad het geval. Karel: ,,Ik kende haar al van de Baptistenkerk. Ik dacht in die tijd: ze is toch wel een leuke meid, die is voor mij.” Ze kwamen beiden uit hardwerkende arbeidersgezinnen. Dat schept ook een band. Zo gingen ze samen verder. Karel toont een jeugdfoto van ‘zijn’ Grietje: een knappe jongedame die als zeventienjarige voor de cameralens poseert. ,,In 1960 ging ik in militaire dienst, bij de verbindingsdienst in Maastricht. Deze foto had ik aan de binnenkant van mijn kast gehangen.” 

Grietje heeft van huis uit het geloof niet meegekregen. Ook daaraan zit een verhaal vast. Haar vader ging eind jaren veertig voor zijn nummer naar Indonesië. Over de vele ervaringen tijdens de vrijheidsstrijd wilde hij nooit praten. Dat hij er heel wat had meegemaakt, bleek wel toen hij het niet aandurfde om een pelgrimsreis naar de oude kolonie te maken om daar ook de voormalige vijand te ontmoeten. Maar het bleef spoken in zijn hoofd. ,,Pa werd door een oude kennis meegenomen naar de Baptistenkerk. Dat voelde goed, hij werd rustig en is er gebleven.”

Grietje ging na haar middelbare school werken bij de prestigieuze modezaak Oving in Stadskanaal. Ze had de opleiding tot coupeuse inmiddels afgerond. In de winkel gaf ze leiding aan een aantal coupeuses, zorgde voor het contact met de thuisnaaisters en vertegenwoordigers. Na haar trouwen zorgde ze voor het huishouden. Er kwamen twee dochters. Toen die uitvlogen, kwam ze weer in een modewinkel terecht. Bij Oving voelde het als een tweede huid. Het personeel en de leiding was één grote familie. Grietje: ,,Ik mocht er mijn bruidsjurk uitkiezen en van mijn baas kreeg ik de auto die dag tot mijn beschikking. Het hoofd personeelszaken reed hem.” 

(tekst gaat onder de foto verder)

De huwelijksfoto zestig jaar geleden, genomen op donderdag 10 juni 1966. - Familiearchief

Oving was in de jaren tachtig een beeldbepalend pand aan de Europalaan in Stadskanaal. Bijzonder is dat Karel de Roo meehielp bij het ontwerpen van de nieuwbouw. Maar hij ging eerst naar de ambachtsschool en werkte daarna een blauwe maandag als timmerman. Dat bleek niet zijn roeping. Na het volgen van de avond-HTS werd hij bouwkundige en werkte in 1967 mee aan het droogleggen van de IJsselmeerpolders. ,,Ik weet nog dat de eerste bewoners in Lelystad hun huis betrokken. Daar was ik nog getuige van. Er was veel pers bij aanwezig. Dat was op 28 september 1967 en betrof de familie Van den Bedem. Hij begon er een Albert Heijn.”

In dienst van de Rijksdienst van de IJsselmeerpolders, die verantwoordelijk was voor de inrichting van het nieuwe land, woonde hij in een arbeiderskamp in Dronten. In die jaren zag hij de zuidelijke IJsselmeerwerken helemaal droogvallen en kon daar gestart worden met de bebouwing. In 1975 maakte Karel de Roo de overstap naar de Rijksgebouwendienst in Groningen en ging het gezin wonen in Siddeburen. ,,Ondertussen was ik ook voor mezelf bezig. Ik mocht tal van verbouwingen voorbereiden en huizen ontwerpen.” De overlegstructuur bracht hem door het hele land. Na zijn pensionering en met het uitvliegen van de kinderen schafte het paar een kleine caravan aan. Die staat nog steeds naast het huis. Hij bracht hen op vele plekken in Europa. ,,Naar Italië was wel de verste locatie die we met de caravan reden.” De grote reizen deden ze uiteraard per vliegtuig: China, Indonesië, Amerika, Korea: het zeer bereisde echtpaar De Roo is er allemaal geweest.

BAPTISTENGEMEENTE

Het geloof speelt nog altijd een grote rol in hun leven. De Baptistenkerk zijn ze altijd trouw gebleven. ,,We kerken bij de gemeente in Veenendaal. Als ik gevraagd word, dan ga ik er wel eens voor. Ook bij andere gemeenten trouwens. Ik probeer altijd wel relevant te spreken, er inhoud aan te geven zodat mensen erdoor geraakt worden. Daarin wil ik wel laten zien hoe geweldig de Bijbel is.” Bij de kerk leidden ze ooit jeugdclubs en verleenden ze pastorale zorg. Nu laten ze die taken graag aan anderen over.

Sinds zes jaar wonen ze in Rhenen. Waarom in deze stad? ,,Dat komt door mijn dochter Roelina die met haar man Wouter hier aan de Ericalaan woont. Mijn andere dochter woont in Veenendaal. Wij woonden toen sinds 1996 in Stadskanaal. Ze zei: het zou goed zijn als jullie wat dichter bij ons gingen wonen. Als jullie hulp nodig hebben, dan hoeven we niet zo ver te rijden. Onze dochter vond twee woningen: deze en één in Achterberg. In augustus 2020 verhuisden we hier naar toe.”

Het was wel wennen in de omgeving, want in Stadskanaal hadden ze immers hun netwerk. Nu voelen ze zich hier thuis. Omdat de lokale geschiedenis hem zeer interesseert, is Karel zelfs lid geworden van Oud Rhenen. Met buurman Van Laar gaat hij trouw naar de bijeenkomsten in de voormalige Gedachteniskerk. Naast de twee dochters en schoonzonen zijn er ook vijf kleinkinderen: twee jongens en drie meisjes. ,,Er is zelfs een achterkleindochter. Die is anderhalf jaar en zo schattig!”

Karel en Grietje staan op het moment van het interview aan de vooravond van een meerdaagse reis naar Rome. ,,Mijn dochter hier in Rhenen zei: gaan jullie mee? Wij zijn er al een paar keer geweest, maar we zeiden toch graag ja. Vroeger namen we onze kinderen mee op vakantie, meestal met de tent, nu worden we door hen meegenomen, ha ha.” Binnenkort gaan ze met hen ook mee op cruise naar IJsland.

IN HUWELIJK INVESTEREN

Tot slot nog een paar wijsgerige uitspraken. Karel: ,,Wij doen niet aan rust-roest. Actief blijven, wandelen en fietsen. Dat is ons motto, lichamelijk en geestelijk. Ik heb net een fiets met een lage instap gekocht. Jawel, zonder elektrische ondersteuning. Zolang het kan, fietsen we zonder.” Maar ook: ,,Wat is het geheim van een lang huwelijk? Er in investeren, ook als het soms wat moeilijk is. Werk aan je relatie, altijd. Dat is voor iedereen verschillend, maar laat het niet op zijn beloop.” Zijn er nog wensen? Karel hoeft niet lang na te denken: ,,Ik zou nog wel eens naar Israël willen, maar ik denk niet dat dat er van komt. We zijn er drie keer geweest. Vanuit de Bijbel weten we dat God een grote en geweldige belofte heeft met het Joodse volk en dat heeft totaal niets te maken met wat ze nu doen.”