Echtpaar Van Barneveld-van Rooij 55 jaar getrouwd: ‘En ik had nog wel hoogtevrees’

RHENEN Willem van Barneveld uit Rhenen heeft samen met zijn Christien een rijk leven. Ze zijn beiden 77 jaar en praten graag over wat ze allemaal hebben meegemaakt. De aanleiding van het bezoek is het 55-jarig huwelijksfeest op donderdag 11 juni. De dag ervoor kwam burgemeester Géran Kaai langs om hen met deze mijlpaal te feliciteren. Uiteraard hoorde hij ook van de vele wandeltochten die het paar heeft ondernomen - zoals de Airborne Wandeltocht en de Vierdaagse van Nijmegen - maar ook over de onderscheiding die Willem van Barneveld ontving op woensdag 3 juni op het gemeentehuis van Veenendaal.

door Martin Brink

Daar kregen zijn grootvader Willem van Barneveld en diens vrouw Petronella van Barneveld-van Barneveld postuum de Yad Vashem-medaille (’Rechtvaardige onder de Volkeren’) uitgereikt. Dat is een erkenning van de staat Israël voor het onderduik bieden aan Joden tijdens de Tweede Wereldoorlog. Zijn opa werd door verraad opgepakt en overleefde het kamp niet. Zijn zoon Gerard, de vader van Willem van Barneveld, kon ontsnappen. ,,Ik vind het natuurlijk heel erg mooi dat hij deze onderscheiding heeft gekregen, het is leuk dat hij deze waardering krijgt maar het zou veel mooier zijn geweest als het veel eerder was uitgereikt. Nu gaat het naar de kleinkinderen die er veel minder mee hebben. Dan wordt het te ver weg.”

(de tekst gaat verder onder de foto)

Willem van Barneveld bij de Yad Vashem-onderscheiding die begin juni postuum aan zijn grootouders werd toegekend. - Martin Brink

NIET VERGETEN

Overigens is opa Willem van Barneveld in Veenendaal niet vergeten. Hij komt ook voor op een gedenkteken voor het gemeentehuis ter herinnering aan niet-teruggekeerde raadsleden in oorlogstijd, er is een straat met zijn naam en hij komt ook voor op andere plaquettes in Veenendaal. Willem van Barneveld is naar zijn opa vernoemd, is het oudste kleinkind van vaderszijde en daarom pronkt de medaille met certificaten in de Rhenense woonkamer. ,,Als mijn vader nog had geleefd, had hij hem kunnen ontvangen en had hij er ook over kunnen praten. Nu deed hij dat zelden. Ik heb wel eens gevraagd wat hij in de oorlog had gedaan, maar daar kwam weinig uit.”

Pas veel later, toen er in zijn familie echt onderzoek naar werd gedaan, hoorde hij wat zijn opa én vader Gerard van Barneveld allemaal hebben doorstaan en wat voor een heldenrol ze hebben gespeeld in het verbergen van Joden. ,,Mijn broer is daar intensief mee bezig. Pas nog heeft hij een brief gevonden van een medegevangene die beschrijft hoe opa in gevangenschap verbleef.” Voor de volledigheid: tijdens de bijeenkomst werden nog twee andere Veenendaalse families postuum onderscheiden: Cornelis Leonardus en Alida Jacoba Bruijs-van Barneveld en Jan en Lena Leppers-Roelofsen. ,,Cornelis en Alida waren ook weer familie van ons, zij was een zuster van mijn vader”, zegt Willem van Barneveld. Overigens is ook een Yad Vashem-onderscheiding aangevraagd voor het echtpaar Scholte, de grootouders van zijn moeders kant die ook aan de Savornin Lohmanstraat woonden. Zijn vader Gerard heeft altijd gewerkt bij drogisterij Henny Jansen aan de Zandstraat: pillendraaien, in de winkel helpen (het was ook een aannameadres voor fotowerk) en het aanmeten van elastische kousen.

(de tekst gaat verder onder de foto)

Christien en Willem van Barneveld houden een affiche omhoog waarop hun wandelprestaties te zien zijn, inclusief medailles. Christien haakt ook kleurrijke lapjes waarmee ze onder meer de stoel rechts heeft bekleed. - Martin Brink

ONTDEKKEN

Willem en Christien zijn Rhenen nog aan het ontdekken. Vandaar dat hij als fanatiek wandelaar ook deelnam aan de avondvierdaagse. Ook hebben ze een abonnement op Ouwehands Dierenpark genomen. ,,We woonden lang in Duitsland. Onze dochter woont in Veenendaal, onze zoon in Alphen aan den Rijn. Er zijn drie kleinkinderen. Onze dochter zei op een goed moment: kom dichter bij ons wonen. Als jullie hulp nodig hebben dan kunnen we snel komen. Dat lukt niet als je op 500 kilometer afstand in Duitsland blijft wonen.” Overigens stonden beiden ook ingeschreven bij zijn broer in het Friese Grouw.

Willem vond het prima om weer naar deze regio terug te keren, Christien wilde liever in het dorp Hohegeiß in het Nationaal Park Harz blijven wonen, het gebied dat ze als een soort van tweede vaderland heeft omarmd. De contacten die ze daar hebben opgedaan, zijn voor het leven. ,,Er staat daar altijd een bed klaar”, zegt Willem van Bareveld. Daarom schreven ze zich in voor een woning in de regio. ,,Het maakte mij niet uit waar we kwamen. We kregen plots bericht dat dit appartement in Rhenen vrijkwam. Dat hebben we aanvaard, vooral omdat we er niets aan hoefden te doen. Alles zag er nog perfect uit. Bovendien zijn deze woningen nog maar drie jaar oud.”

CARNAVAL

Hoe hebben ze elkaar leren kennen? ,,Tijdens carnaval,” weet Christien nog heel goed. ,,Ik woonde toen in Ravenstein. We vierden carnaval in Den Bosch. Willem zat toen in dienst in Vught en ging met zijn maten daar ook naar toe.” Dat was de eerste kennismaking. Ze bleven bij elkaar. Willem: ,,Mijn ouders waren allang blij dat ik iets serieus had.” De verkering werd stevig en leidde tot het huwelijk in 1971. ,,Samenwonen deed je in die tijd niet.” De burgerlijke bevestiging was op het gemeentehuis in Ravenstein, in de katholieke kerk van Herpen volgde - eigenlijk op aandrang van haar ouders - de kerkelijke inzegening.

Willem nam na zijn diensttijd een baan aan op de Landbouwhogeschool in Wageningen. In deze stad volgde hij al eerder de ambachtsschool. Ze gingen wonen in een appartement aan het Zuiderkruis in Veenendaal. ,,Elf hoog en ik had nog wel hoogtevrees!” zegt Willem. Hij kwam voor zijn werk terecht op het laboratorium als instrumentmaker. Later mocht hij er ook werkzaamheden in de glasblazerij bij doen. ,,Dat vond ik wel leuk.”

(de tekst gaat verder onder de foto)

Willem van Barneveld toont zijn zelfgemaakte neon-kunstwerk. - Martin Brink

Het zou zijn hoofdberoep én hobby worden. Volledig glasblazen, dat kon niet in Wageningen maar dankzij connecties kon Willem daarmee fulltime aan de slag bij de AKZO in Arnhem. Daar bleef hij tot 1978, totdat de Landbouwhogeschool hem terugriep. In 1991 volgde een nieuwe periode. ,,Ik werd gebeld door Job van Schuppen die in Veenendaal een bedrijf in neonreclame had. Of ik kon komen. Bij hem maakte ik onder meer neonverlichting voor de vestigingen van Holland Casino in de hele wereld. Ik heb daar lang gewerkt totdat ik ontslag kreeg. Overal werd namelijk omgeschakeld van neon naar ledverlichting en uiteindelijk kon dat bedrijf het ook niet bolwerken.”

‘OPA’

Daarna volgden allerlei banen, vooral omdat hij op zijn zestigste niet de hand wilde ophouden maar echt actief bezig wilde zijn. Fijne herinneringen bewaart hij aan de laatste drie jaren voor zijn pensioen als gevangenenbewaarder in Soesterberg en in Grave. Daar zaten mannen tussen de 25 en 30 jaar. ,,Moest ik op mijn zestigste weer gaan leren. Maar ik heb het met plezier gedaan. Ik was de oudste van alle bewaarders en werd door de gedetineerden ‘opa’ genoemd. Zo zagen de jongens mij. Altijd als er iets aan de hand was dan moest ‘opa’ bemiddelen. Ik wist het dan altijd wel te sussen.” Om op de glasblazerij terug te komen. ,,Ik gaf demonstraties op scholen en stond met mijn zelfgemaakte glazen voorwerpen ook op markten. Mijn vrouw deed dan de verkoop. Ik liet zien hoe het gemaakt werd.” Christien van Barneveld vult aan: ,,Want hij is niet zakelijk genoeg, hij zou alles zo weggeven.” Maar dat stopte toen de vuurwerkramp in Enschede zich voordeed. ,,Glasblazen kun je alleen met zuurstof en gas. En de flessen die daarmee gevuld waren mochten niet meer op jaarmarkten. Dat vonden ze te gevaarlijk. Ook op scholen niet. Toen hield het voor mij op.” In hun huis zijn tal van voorbeelden van Willems glasblaaswerk te vinden: van kleine beestjes tot een barometer en een neon-kunstwerk waarin de voorletters van zijn nazaten zijn verwerkt.

(de tekst gaat verder onder de foto)

Christien maakte de meest kleurrijke collages van stof. - Martin Brink

Christien van Barneveld heeft voor haar trouwen op een naaiafdeling van een fabriek in Grave gewerkt waar ze beha’s in elkaar zette, Na haar trouwen waren het schoonmaakdiensten in Veenendaal, onder meer bij Kimberley Clarck. Het meest bekend is zij als kantinebeheerder van Tennisvereniging Spitsbergen. ,,Ik heb acht jaar de kantine gepacht. Ik werd gevraagd om het over te nemen. Binnenkort bestaat de club vijftig jaar. Ze hebben mij opgespoord en ik krijg nog een uitnodiging voor de feestelijke dag.” Ze heeft zich in het verleden nuttig gemaakt in het maken van allerlei hand-, borduur- en breiwerken. Veel resultaten zijn nog in de woning zichtbaar.