Eeuweling Diny Heere krijgt bezoek van burgemeester Kats

VEENENDAAL Het was op zijn zachtst gezegd flink wennen om van het stedelijke Amsterdam te verhuizen naar het toen nog behoorlijk dorpse Veenendaal. Ze genoot hier van de geweldige natuur vanaf 1947, maar het besloten karakter was nog alom aanwezig. Diny van Muijden-Heere woont nog steeds in Veenendaal. Met groot genoegen, de laatste anderhalf jaar in een open afdeling van verzorgingscentrum De Meent. Zelfstandig wonen werd toch wel wat zwaarder. Op zaterdag 14 juni bereikte ze de leeftijd der allersterksten, honderd jaar! Op donderdag 19 juni kwam burgemeester Gert-Jan Kats op het einde van de ochtend langs om haar de hartelijke felicitaties over te brengen.

door Martin Brink

,,Hoe oud word ik? Honderd jaar? Echt waar? Wat lááááng!”. Tineke van Dijk-van Muijden vertelt over moeders verjaardag en hoe ze daar vaak op reageerde. Op haar verjaardagsfeest in verzorgingshuis De Meent zegt ze op de vraag hoe ze honderd jaar is geworden en of ze daar een geheim recept voor heeft: ,,Gewoon doorgaan, heel simpel. En steeds de leuke dingen opzoeken!” Tineke van Dijk is de jongste van de drie dochters en als enige woonachtig in Veenendaal. Ze vertelt graag over het leven van moeder Diny Heere. Bijvoorbeeld hoe ze haar man Jaap van Muijden heeft leren kennen. De herinneringen van moeder zijn soms wat vervaagd en niet altijd even chronologisch maar Tineke weet ze in de juiste context te plaatsen.

AMSTERDAM

De herkenning van gebeurtenissen en mensen is soms ook even naar de achtergrond verdrongen. Maar wie met haar over haar ‘eigen’ Amsterdam praat, de stad waar ze is geboren en getogen, krijgt mooie verhalen te horen. En ze praat nog echt Amsterdams. Dat herkende burgemeester Kats ook toen hij haar donderdag bezocht. ,,Ik kom uit Hilversum en ken het”, zei hij. Natuurlijk gingen ze samen op de foto en in de huiskamer van de afdeling waar ze verblijft werd het een reuze gezellige bijeenkomst. Uiteraard waren haar dochters met hun aanhang aanwezig en samen haalden ze leuke herinneringen op.

Amsterdam is de stad die ze in haar hart heeft gesloten en die ze voor ‘haar’ man Jaap verruilde voor het dorp Veenendaal. Het is niet voor niets dat ze op de deur van haar kamer een mooie foto heeft geplakt van de Keizersgrachtkerk, het gereformeerde bedehuis waar ze in september 1946 het jawoord gaf aan Jaap van Muijden, de man die in Veenendaal lid was van de gemeentepolitie en derhalve daar een bekende verschijning.

VERHUIZEN

Een jaar later verhuisde ze met hem naar het voormalige turfgraversdorp waar ze lid werden van de Petrakerk en gingen wonen aan de Da Costastraat 1. Vervolgens werd het de Larikslaan, heel kort aan De Grote Pekken en 29 jaar aan het Gersteveld. Ondertussen werden er ook kinderen geboren: Ada (nu 76 jaar), Erna (73) en Tineke (70). Die zorgden weer voor zeven kleinkinderen en er zijn liefst veertien achterkleinkinderen. Omdat alleen Tineke in Veenendaal woont, komt ze wekelijks bij haar moeder en was jarenlang haar mantelzorger.

In de laatste jaren waren beiden heel gelukkig in een appartement aan het Boompjesgoed. Daar wilde Diny van Muijden ook heel graag blijven wonen, maar dat ging op het laatst steeds moeizamer zodat een fijne plek werd gevonden in De Meent. ,,Moeder fleurde er helemaal op, want ze had er veel aanspraak. Na twee weken was ze er helemaal gewend”, zegt dochter Tineke. ,,Er worden ook veel activiteiten gehouden waaraan ze altijd meedoet.” De verjaardag werd in kleine kring gevierd. Ook met de hele afdeling. Tineke: ,,Ik kreeg de vraag waarmee ze blij gemaakt kon worden. Nou, zei ik, moeder genoot altijd erg van een sorbet. Trakteer de hele afdeling hier maar op!” En dus deelde iedereen op deze manier mee in de feestvreugde.
Haar leven lang mag ze graag luisteren naar muziek, ook in De Meent. ,,In Amsterdam heeft moeder zelfs gezongen in een koor. Ik nam haar eens mee naar de schouwburg. Ze wist precies de plaats aan te wijzen waar ze eens stond.”

ORGEL

Diny Heere kwam uit een gezin met vier kinderen, twee jongens en twee meisjes. Het gezin woonde op verschillende adressen aan de rand van de stad, op het laatst aan de Hembrugstraat 132-II. Diny was de oudste. Haar vader werkte op de meelfabriek, maar was wat ziekelijk van aard. Die meelfabriek was ook de redding voor het gezin. Aan voedsel was namelijk geen gebrek. Het westen van ons land heeft op het einde van de oorlog flink te lijden gehad door het tekort aan voedsel waardoor tulpenbollen het enige alternatief werd. Nu is dat een ware delicatesse en staat het zelfs op het menu van enkele chique restaurants, maar in die tijd was er geen alternatief. In het gezin Heere niets van dit alles.

Tijdens het bezoek van burgemeester Kats vertelt ze dat ze graag orgel speelt, ook zelfs in De Meent. Ondanks dat thuis elk dubbeltje moest worden omgedraaid, mocht ze op orgelles. Dochter Tineke: ,,Daar heeft ze veel plezier van gehad. Thuis was er een orgel en daar heeft ze veel op gespeeld. Ik weet niet hoe ze het voor elkaar hebben gekregen om haar een officiële opleiding te geven. Dat moet een fikse aderlating zijn geweest in het budget.”

Burgemeester Kats hoort er van op dat ze de orgeltoetsen heeft beroerd. ,,Ik heb zelf ook orgel gespeeld”, zegt hij. ,,Totdat mijn vrouw dat geen fijn instrument meer vond. En de vrouw is de baas… Maar wat speelde u zoal?” Als Diny van Muijden antwoordt dat het vooral christelijke liederen waren, zegt Kats: ,,Dat verraadt uw achternaam al!” Ze komt niet meer bij van het lachen: ,,Zo had ik het nog nooit bekeken!” Een achternaam die overigens teruggaat naar haar verre Friese roots.

PASSIE VOOR HET MAKEN VAN KLEDING

Diny volgde haar passie: het maken van kleding. Ze ging werken als coupeuse op een naaiatelier in de hoofdstad. En tussen de middag naar De Bijenkorf want daar speelde altijd een pianist. Dat vond ze zo mooi. Amsterdam versus Veenendaal; de plaatsen liggen niet naast elkaar. Wat is de link tussen haar en haar man ooit geweest? Tineke van Dijk: ,,Ik weet bijna zeker dat ze elkaar hebben leren kennen bij tante Anne en ome Jan Schoute in Veenendaal, de bekende ondernemers in bouwmaterialen. Zij was een zus van haar vader.” Jaap van Muijden was weer bevriend met één van de zonen. Eén en één is daarmee twee.

Tekst gaat door onder de foto

De studiofoto op de huwelijksdag in 1946. - Familiearchief

Jaap van Muijden (1919-2012) werd geboren in Leimuiden, als oudste in een gezin met zes kinderen. Zijn vader was boer. Hij verzuchtte later dat hij dat ook graag had willen worden. Waarom hij in militaire dienst is blijven ‘hangen’, is nog een raadsel. In 2011 was het paar 65 jaar getrouwd. Het werd een feestelijke dag vol verrassingen. Burgemeester Ties Elzenga kwam langs om hen te feliciteren. Een half jaar later overleed hij.

POLITIE VEENENDAAL

Tot aan zijn pensionering, na een dienstverband van veertig jaren, was Jaap van Muijden lid van de gemeentepolitie Veenendaal. Vanaf 1980 was hij nog aangesloten bij de reservepolitie van Veenendaal, een groep die begin jaren negentig werd opgeheven. Een van de bekendste leden van deze groep was Piet van Walsem, ondernemer aan het Dr Slotemaker de Bruïneplein.

Van Muijden kwam in 1940 naar Veenendaal. Een eerdere standplaats was Arnhem. Hij was marechaussee (te paard) en woonde in de marechausseekazerne aan de Kerkewijk. Toen dat korps in 1943 werd opgeheven ging hij over naar de gemeentepolitie. Vervolgens werd het even de rijkspolitie om in 1947 weer terug te keren naar de gemeentepolitie waarna hij bevorderd werd tot hoofdagent. In 1977 kreeg hij een stip op zijn schouders en bereikte hij de rang van adjudant. ,,Vader was een gesloten man, hij vertelde nooit wat over die tijd”, blikt dochter Tineke met enige spijt terug. Toen een journalist kort voor zijn overlijden een afspraak wilde maken om te praten over zijn ervaringen zei hij dat hij over één ding niet wilde praten; dat was over korpschef Wim Dekker, de enige Veenendaler met de Militaire Willems-Orde.

Tekst gaat door onder de foto

De reservepolitie van Veenendaal. Zittend instructeur Wout van Bruggen. Rechts van hem staand Jaap van Muijden. Vijfde van rechts is de bekende Bruïnepleinondernemer Piet van Walsem. - Collectie Martin Brink

DOL OP UITGAAN

Tineke van Dijk: ,,Ik herinner mij die naam. Die heb ik thuis wel eens gehoord. Daar viel ook de term ‘bevordering’ bij. Ze zullen daarover wel woorden hebben gehad want vader stond waarvoor hij stond. Moeder was dol op uitgaan. Vader moest dan vaak mee. De vakanties hielden we altijd in Duitsland. Dan werd een huisje of hotel gehuurd. Ze zei wel eens: ik denk dat ik iets met dat land heb; ik voel mij er zo prettig. Veel later las ik in een familieboek dat haar oma uit Duitsland kwam. Misschien kwam het daar wel vandaan. Soms kwam ook de drang om weer naar de hoofdstad te gaan. Dan zei vader: ga maar, het is leuk voor je om familie te bezoeken. Dan ging ze met de trein. Ze vond het heel fijn daar maar wilde ook snel weer terug: weer naar haar vertrouwde Veenendaal.” Toen vader er niet meer was, ging Tineke soms met haar op pad. ,,Dan gingen we met de trein een dagje uit. Van Den Helder naar Texel bijvoorbeeld. Ze genoot er intens van!”

Burgemeester Kats heeft bewondering voor haar leeftijd en dat er zo’n kwieke dames tegenover haar zit. ,,Ik ben nog niet eens op de helft!”, waarna hij afscheid neemt omdat er weer een 65-jarig bruidspaar op hem zit te wachten. ,,Ik zou zeggen, tot volgend jaar maar weer.” Diny van Muijden knikt instemmend. Met haar honderd jaren is ze volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek één van de ruim 2600 vrouwen in Nederland die deze leeftijd hebben of nog ouder zijn. Er zijn overigens meer vrouwen dan mannen. Het aantal honderd-plussers zal verder toenemen. In 2040 zijn er volgens het CBS meer dan vijfduizend eeuwelingen. De oudste mens in Nederland is 111 jaar oud.