Einde van Leewis-imperium aan de Industrielaan

VEENENDAAL Het kan weinig mensen zijn ontgaan: op dinsdag 1 november zijn er hekken geplaatst langs het tankstation en de garage van Leewis aan de Industrielaan. Dat betekende het definitieve einde van de familieonderneming in dit gebied waar men vanaf 1980 zaken deed. De broers Leewis gaan in zeer afgeslankte vorm voorlopig verder op het industrieterrein.

door Martin Brink

Wie Leewis zegt, zegt taxivervoer, verkoop van wagens van het merk Mazda en Alfa Romeo, vakgarage én het benzinestation. In één adem wordt dan ook de Industrielaan genoemd. En tel daarbij ook op de onuitwisbare namen van Roel en Fenny Leewis die zorgden voor de bloei van het bedrijf. Vooral Fenny was de krachtige vrouw achter het geheel en had de leidende hand in alles. 

HERINNERINGEN Maar ook Rob Hofstra, verkoper in de Mazda-showroom, zullen velen zich nog wel herinneren. Hij werkte er tussen 1982 en 1988. Hij is nog altijd bekend om zijn professionele fotografie, het vak dat hij in Veenendaal bij de legendarische (pers)fotograaf Cord Otting beter onder de knie kreeg. Ook in de herinnering ligt het gezellige praatje met Joost Pilon, de man van het autowassen - die dat overigens nog steeds doet. En welke Veenendaler denkt niet terug aan de jaarlijkse Kerstsamenzang in de grote hal van voorheen De Haas? Zat men te zingen met op de achtergrond de (rode) autobussen van ‘De Weduwe’...

RUSTIGER AAN DOEN Na het overlijden van Roel en Fenny namen de zonen Wim (64), Jan (60) en Gert (55) het bedrijf over. Wim trekt zich nu terug. ,,Het wordt tijd om het wat rustiger aan te doen. Dat is veel beter voor me. Niets meer moeten.” Al maanden geleden heeft hij afscheid genomen van de onderneming waarin hij is opgegroeid en het wel en wee heeft meegemaakt. Al zal hij zeker nog af en toe invallen als de nood aan de man komt. ,,Ik heb het verwerkt. Voor mijn vrouw Wilma zal het moeilijk zijn. Zij was er dagelijks. Ze begon er in 1974. We hebben elkaar daar ook leren kennen. In de eerste veertien jaar van ons huwelijk hebben we in het gedeelde huis op het terrein gewoond.”

Niets meer moeten is veel beter voor me.

Het bedrijf kent haar oorsprong aan de Nieuweweg 41 waar overgrootvader Roelof een klompenmakerij startte. Dat was een ondernemende man, want in 1924 begon hij ook met groepsvervoer van Veenendaal naar Ede, speciaal bedoeld voor werknemers van de ENKA-fabriek. Maar dat bleek niet genoeg om er van te leven. ,,Hij had er daarom ook een melkhandel bij”, weet Wim Leeuwis. ,,Dat heeft hij tot in de jaren zestig volgehouden.” In de jaren dertig kwam er ook een garagebedrijf bij. Zo breidde zich alles uit en werd een veel groter pand betrokken aan het einde van de Nieuweweg.

(De tekst gaat verder onder de foto.)

De gebroeders Leewis tonen een foto van het eerste pand aan de Nieuweweg in Veenendaal.

ZIEKENVERVOER In de jaren zestig en zeventig volgde ook op andere wijze uitbreiding van het bedrijf. Er kwam een autorijschool, taxi- en rouw- en trouwvervoer. Ook ziekenvervoer werd in 1977 hier aan toegevoegd, overgenomen van de firma De Haas. Die had een contract met ziekenzorg Rijnstreek. Zo kwamen er twee ambulances in het bedrijf. Wim Leewis zat hier vaak op en haalde er zelfs een apart certificaat voor. Hij kwam er ook mee in een Veenendaals fotoboek te staan. ,,Daarop is te zien dat we iemand ophalen die niet goed was geworden bij café De Big aan de Achterkerkstraat. Ik word over deze foto’s nog wel eens aangesproken.” 

Ambulancevervoer, ach, je deed dat er gewoon bij.

Maar ambulancevervoer is toch totaal iets anders dan een garage runnen? ,,Ach, je deed dat er gewoon bij.” Er werd in dit vervoer ook voor verdere professionalisering gezorgd. Er kwam gekwalificeerd personeel en er was altijd een arts op de achtergrond aanwezig. In 1991 werd het ambulancevervoer overgenomen door Broeder de Vries, de voorloper van de huidige RAVU. ,,We waren toen al bezig met een post aan de Cuneraweg. Die is er ook gekomen”, vertelt Wim. 

(De tekst gaat verder onder de foto.)

De familie in 1988. Rechts Roel en Fenny Leewis met hun zonen, schoondochter en kleinkinderen. - Archief Leewis

In 1979 deed zich de mogelijkheid voor om de panden van voorheen De Haas langs de Industrielaan over te nemen. Die aan de zijde van de Kerkewijk kregen een andere bestemming. Daar werden appartementen gebouwd, in eerste instantie Spoorstaete, veel later Gravenborgh. Op 1 januari 1980 werd een gloednieuw pand betrokken. ,,We zochten automerken bij die hier nog niet vertegenwoordigd waren. Zo kwamen we uit bij Mazda en Alfa Romeo. In 1994 aangevuld met Nissan.” Om niet meer vast te zitten aan allerlei restricties die een dealerschap met zich meebrengt, werd hiermee in 2013 gestopt. Zakendoen is tegenwoordig aan veranderingen onderhevig. Vooral wanneer er meerdere bedrijfsonderdelen meespelen. Dan wordt het tijd om nieuwe toekomstplannen uit te stippelen.

WONINGBOUW Vooral omdat de gemeente ingrijpende plannen heeft voor het gebied dat wordt ingericht voor wonen. En dus werd uiteindelijk de zaak verkocht. Er komen straks twee appartementsgebouwen, gebouwd door Kudo in opdracht van corporatie Veenvesters. Er komt sociale huur in. Eind maart 2023 wordt met de bouw begonnen. ,,Het pand zou eigenlijk op 31 december worden overgedragen”, vertelt Wim. ,,Maar omdat Kudo wat voor op schema ligt en er dus ruimte is om eerder te beginnen, werd aan ons gevraagd of wel al op 1 november over konden gaan. We hebben direct gezegd om daar aan mee te werken. Want wie zijn wij om sociale woningbouw op te houden?”

Maar eerst wordt de grond gesaneerd. ,,Vanaf de jaren vijftig werd hier al brandstof verkocht. In 1994 is alles al verbouwd, maar Kudo gaat het terrein nu schoonmaken, zodanig dat het geschikt wordt voor woningbouw.” Min of meer halsoverkop is alles verhuisd naar de Generatorstraat 13b, een locatie op het industrieterrein. Deze voormalige garage wordt tijdelijk gehuurd. Hier staan ook de oldtimers en de rouw- en trouwauto’s gestald. 

(De tekst gaat verder onder de foto.)

De hekken zijn geplaatst, het gebied wordt eerst gesaneerd. - Pieter Vane

BETERE LOCATIE Ondertussen gaan de broers op zoek naar een betere locatie. ,,De wens is om er weer een tankstation bij te hebben. We zijn daarover druk in gesprek met de gemeente.” Op de tijdelijke locatie kunnen eenvoudige garagehandelingen worden verricht zoals het wisselen van wielen of banden. Voor grotere zaken wordt een werkplaats gehuurd. Monteur Jeroen van den Broeke blijft gewoon in dienst.

Ik wil niet meer in de frontlinie staan.

Er wordt over alles nagedacht: Wim: ,,We gaan deze hal niet geheel meer verwarmen maar gaan over op werkplekverwarming. Dat kan tegenwoordig heel goed.” Om daar aan tot slot toe te voegen: ,,Ik ben niet voor niets Energieambassadeur bij de gemeente.” Wim doet nu een stapje terug. ,,Ik wil niet meer in de frontlinie staan. Ik heb nog genoeg omhanden zoals een bestuursfunctie in een organisatie die bestekken in de vervoerssector beoordeelt.” De broers Jan en Gert gaan vooral verder met rouw- en trouwvervoer en vervoer dat lang van tevoren is gepland. Op 1 oktober is het zogenaamde contract- en zorgvervoer al overgedragen aan de firma Noot in Ede.

(De tekst gaat verder onder de foto.)

De broers Gert en Wim Leewis in de nieuwe locatie aan de Generatorstraat. Met als blikvanger de oldtimers. Vooraan een Citroën uit de jaren twintig. - Martin Brink

Voor het publiek werd het einde zichtbaar op woensdag 26 oktober. De dag erna ging alles dicht. Wim: ,,Onze leverancier had een paar dagen ervoor door een misverstand de tanks nog gevuld met 60.000 liter.” Zo ging zonder aankondiging de literprijs naar 1,85.9 euro. Wim: ,,Binnen de kortste keren stonden er lange rijen. De shopmedewerker had het zelden zo druk gehad.” In de loop van de dag waren de tanks nagenoeg leeg en kon de prijs weer naar de dagstand.