Veenendaal past indexatieberekening aan, mogelijk minder bezuiniging nodig

VEENENDAAL De inkomsten van de gemeente komen voor een groot deel uit een bijdrage van het gemeentefonds van het Rijk. Hierin zit een stijging voor de loon- en prijsontwikkelingen door een indexatie. Maar Rijk en gemeente gebruiken verschillende manieren om deze indexatie uit te rekenen. Veenendaal zal daarom haar berekening aan gaan passen om geen onnodige bezuinigingen te hoeven doorvoeren nu ze in de toekomst tekorten verwacht.

door Peter Kuijpers

,,De meicirculaire heeft informatie gegeven over de nieuwe financieringssystematiek rondom loon- en prijsontwikkeling van 2024. Gemeente Veenendaal hanteert tot op heden de systematiek om het meerjarenperspectief te indexeren volgens het CPB (Centraal Planbureau). Het Rijk hanteert een nieuwe systematiek gebaseerd op de prijs bruto binnenlands product (pbbp)’’, beschrijf het college.

Het berekenen van de stijging van de kosten voor salarissen en overige prijzen door de regering en de wijze waarop de gemeente dit doet verschillen nu nog. Dit maakt het onduidelijk om een inschatting te maken hoeveel geld Veenendaal daadwerkelijk krijgt en nodig zal hebben.

CIJFERS ,,Als gemeente denken we al enige tijd na over hoe we moeten omgaan met de manier die het Rijk hanteert bij het vaststellen van haar bijdragen. Vroeger was dit gelijk aan haar uitgaven. Waren deze hoger, kreeg de gemeente ook meer en bij minder uitgaven van het Rijk kwam er ook een lagere bijdrage naar Veenendaal. Omdat hier jaarlijks grote verschillen konden ontstaan, kwam er een nieuwe manier met een indexatie systematiek’’, legt wethouder Marco Verloop uit. 

Tot nu toe rekende Veenendaal met CPB cijfers en kwam voor 2027 op een tekort van 4 miljoen voor de loon- en prijsontwikkeling. De pbbp berekening komt uit op een overschot van twee miljoen euro. 

INDEXATIE Dat het Rijk haar manier van geld uitkeren vervroegd heeft aangepast, betekent niet dat Veenendaal dit direct kan overnemen. Burgemeester en wethouders willen hier twee jaar voor uittrekken. ,,Wij hadden onze eigen manier om te bepalen hoeveel de bijdragen die wij vervolgens uitkeren moesten stijgen en gebruiken de CPB indexatie. Deze geeft echter voor de komende jaren een groot tekort. Dus zouden we moeten bezuinigen. Echter hanteert het Rijk een pbbp indexatie, waaruit nu is berekend dat we dan meer geld kunnen krijgen. Als we alleen deze manier van rekenen volgen, kan het echter ook gebeuren dat we straks op teveel geld rekenen dat niet komt.’’

INGROEI ,,Veenendaal heeft gekozen om een meer stabiele manier van rekenen te gebruiken door tot en met 2026 uit te blijven gaan van de CPB indexatie. En dan als ingroeimodel vanaf 2027 te werken met de indexatie van het pbbp. Op deze manier verwachten we dat hoe wij ons eigen budget bepalen meer overeen zal komen met hoe het Rijk haar bijdrage indexeert. We willen hiervoor onderzoek laten doen en de resultaten voor de Programmabegroting dit najaar met de raad kunnen delen’’, besluit Verloop. Dan weet de lokale politiek ook beter met welke bijdragen zij vanuit het Rijk rekening kan gaan houden om het huishoudboekje van de gemeente op orde te krijgen.

VERVROEGEN ,,Hierbij groei je in de nieuwe systematiek en is er gelegenheid voor de organisatie en instellingen om zich voor te bereiden op deze wijziging. Bovendien biedt dit de mogelijkheid om op basis van de komende circulaires de ontwikkelingen te volgen en te bezien wat de consequenties van die ontwikkelingen zijn’’, aldus burgemeester en wethouders. 

VVD en Lokaal Veenendaal vroegen in de laatste raadsvergadering over de gemeentelijke financiën eerder met de pbbp te gaan rekenen. Zij kregen steun van ProVeenendaal, maar de meerderheid van de lokale politiek wil kijken hoe dit ingroeimodel over twee jaar zal gaan uitpakken.