Slootjesexcursie basisscholen Veenendaal: ‘Beestjes zetten we ook weer terug’

VEENENDAAL Bij het IVN laten ze ouderen maar vooral jongeren beleven hoe leuk, gezond en belangrijk natuur is door middel van natuuractiviteiten, cursussen, projecten, campagnes en excursies met onder andere scholen. De afgelopen twee weken hield het IVN dan ook de bekende slootjesdagen voor basisscholen voor groep 6 tot en met 8 ter hoogte van het stadspark. Een pracht excursie die garant staat voor succes voor de basisschoolgevorderden. Deze krant ging onder tropische omstandigheden met IVN-gids Bert de Ruiter op pad samen met de 31 leerlingen van basisschool Het Erf onder leiding van juf Iris ten Ham.

Na tekst en uitleg gingen de kinderen gewapend met schepnet, loeppotjes en met behulp van zoekkaarten aan de slag. Wij spraken met Lisa van de Scheur (10) en Jesse van Dijk (10) over hun bevindingen. Lisa wijst de diertjes op de zoekkaart aan die ze zelf met haar klasgenoten tijdelijk in bewaring had. ,,Zo ontdekte ik de larve Waterjuffer, de larve Geelgerande watertor en de Tubifex, dat is een slingerworm. Het water vond ik niet echt schoon. Wat we vangen gaat ook weer terug, anders vind ik het zielig. Sloten zijn belangrijk zodat planten er kunnen groeien en dat er voor de diertjes genoeg water is om in te kunnen leven.” 

ONBEKENDE DIERTJES

Jesse vervolgt: ,,Zo had ik een Schrijvertje, larve Waterjuffer en een posthoornslak in mijn potje. Zo leer je diertjes kennen waar je niets vanaf weet dat ze leven. Dat vond ik het leukst aan het slootonderzoek”, aldus Jesse. Zo werd er ook nog een uitheemse Amerikaanse kreeft gespot die hier aan een grote opmars bezig is. Volgens Bert vreet hij alles op wat los en vast zit en heeft hij geen natuurlijke vijanden zodat hij zich naar hartenlust hier kan voortplanten.

(de tekst gaat onder de foto verder)

Foto: Gertjan van Capellen

STIKSTOFDEKEN

Na afloop spraken we ook nog even met de gids en vroegen we of de natuur, in dit geval de sloten, maatregelen tegen stikstof nodig heeft. Bert: ,,O ja zeker. Over de natuur in ons land ligt een stikstofdeken. De natuur verzuurt en dat is al decennia aan de gang (denk maar aan de zure regen ) Nu noemen wij het stofje die dat veroorzaakt bij de naam stikstof.” 

Er viel in het voorjaar rijkelijk veel regen. Nu is het juni en hebben we te maken met droogte. ,,De diepere lagen grondwater zijn aangevuld maar de oppervlakte is weer droog door de aanhoudende harde en kurkdroge noordenwinden met hoge zonnesterkte”, legt De Ruiter uit. Is herstel van de natuur mogelijk? ,,Herstel is mogelijk, kijk maar in ons Binnenveld. Maar door de aanhoudende stikstofbemesting is het zo weer verruigd. Ook de lage waterstanden in het boerenland (wens van de boeren) helpt niet mee en zorgt snel voor verdroging zoals nu.” 

WATERKWALITEIT METEN

Hoe kun je de kwaliteit van het slootwater meten? ,,De kwaliteit van het water is onder meer af te leiden uit de waterdiertjes die de kinderen vangen. Sommige diertjes komen alleen in schoon water voor, anderen vooral in sterk vervuild water. De visvereniging De Rietvoorn onderzoekt het water in Veenendaal jaarlijks intensief door watermonsters te nemen.” 

(de tekst gaat onder de foto verder)

Foto: Gertjan van Capellen

DROOGTE IS BEDREIGING

Is vervuiling/droogte een bedreiging? ,,Natuurlijk. Niet alleen voor de natuur maar vooral voor ons. Denk aan onze watervoorziening, onze gezondheid door ziektekiemen in het water, luchtverontreiniging en op den duur onze voedselvoorziening. De insectenpopulatie is zeer sterk achteruitgegaan. Dit heeft gevolgen voor de bestuiving bijvoorbeeld. Onze lucht in Nederland is al sterk vervuild en behoort tot de slechtste van Europa. De natuur is een buffer en kan veel opvangen, ook extreme temperaturen. Daarom is droogte ook hier om een bedreiging voor onze gezondheid.” 

Hoe vinden ze het bij het IVN hoe het is gesteld met de biodiversiteit in de Nederlandse sloten? ,,Over het algemeen is de biodiversiteit door watervervuiling niet goed. Niet zoals het IVN vindt maar zoals de bevindingen van onderzoeksbureaus en Wageningen Universiteit heeft geconcludeerd uit landelijke metingen. Diverse soorten dieren en insecten zijn inmiddels verdwenen uit onze wateren of bijna.” 

NATUUR ERVAREN

Hoe vaak worden de slootjesexcursies/slootjesdagen georganiseerd? ,,Een keer per jaar in de maand juni houden wij gedurende 14 dagen slootjesexcursies voor de basisscholen en op een zaterdag een excursie voor kinderen met ouders of grootouders. Tijdens de excursies worden geen tellingen gedaan. Wij hebben als doel de kinderen de natuur te laten ervaren. Wij doen deze excursies alleen in het stadspark en daar houdt de visvereniging de waterkwaliteit nauwlettend in de gaten.”

door Gertjan van Capellen

Foto: Gertjan van Capellen