Natuurlijker groen in Veenendaal

VEENENDAAL ,,Laten we Veenendaal weer groen maken’’, was een oproep tijdens de laatste raadsavond, waarbij de lokale politiek meer informatie kreeg over het groen. Toch bleek al snel dat het leefbaar maken van Veenendaal met bijvoorbeeld alleen meer bomen niet voldoende is. Het is belangrijk dat de gemeente nadenkt over de functie van groen en dat naast meer bomen juist een natuurlijke inrichting meer biodiversiteit geeft. Dit lijkt wat rommelig, maar dat is even wennen.

door Peter Kuijpers

Marc de Jager van de SGP herhaalde dat de gemeenteraad unaniem groen wil inpassen voor de lange termijn in Veenendaal. Dit is nu een kostenpost, maar het levert tevens veel op. Door deze opbrengst te erkennen kan de politiek een goede afweging maken als zij hier geld voor wil uittrekken. Wethouder Dylan Lochtenberg ziet al veel waarde in groen, omdat dit gebieden aantrekkelijk maakt om te wonen, werken en winkelen. Daarnaast helpt het bij extremen, zoals met schaduw van bomen wanneer het warm is en het opnemen van water bij hevige regenbuien. Wel moet Veenendaal nadenken over wat voor soort groen zij wil.

GROEIPLAATSEN

De raadsleden kregen voorbeelden te zien van meer geld investeren in groeiplaatsen voor bomen, zodat de gemeente deze niet elke 30 jaar hoeft te vervangen. Dan kunnen bomen beter tot wasdom komen en leveren vervolgens een bijdrage aan een klimaatbestendige leefomgeving. Vroeger is niet gekeken naar goede groeiplaatsen en daarom dreigt Veenendaal binnen 5 jaar 1700 bomen te verliezen tot 7000 die binnen 10 jaar afsterven. Wanneer dit een kwart van de inwoners was, zou de gemeente ook optreden. Vanuit het gemeentehuis is er daarnaast een wens om nog meer bomen aan te planten.

BOMEN

Dit zijn er nu zo’n 325 per jaar, maar gezien de groei van Veenendaal en inwoners zouden dit er 580 per jaar moeten zijn. Vergeleken met gemeenten van vergelijkbare grootte loopt Veenendaal iets achter met de hoeveelheid groen per inwoner. Wel is de afgelopen jaren het aantal vierkante meters groen per inwoner gegroeid van 20 in 1995 naar 29 rond 2020. Met het inrichten van De Groene Grens heeft Veenendaal inmiddels 34 vierkante meter groen per inwoner. Het zijn daarnaast voornamelijk de wijken West en zuidwest waar voldoende groen in parken op loopafstand zijn. Omdat er krapte is op de arbeidsmarkt zijn de kosten wel toegenomen bij het onderhoud.

HOOG GRAS EN KRUIDEN

Maar dit is niet de reden dat er op verschillende plekken, zoals langs de rondwegen, het groen en anders uitziet. Hier is jaren geleden reeds een bewuste keuze gemaakt voor een meer natuurrijke inrichting om juist insecten en andere dieren te helpen. En ook op andere plaatsen in Veenendaal is het hoge gras en kruiden een bewuste keuze. Sommige inwoners vinden dit rommelig, maar een ecoloog legde aan de raadsleden uit dat dit type groen juist belangrijk is om de stad leefbaar te houden. Zij vroeg de politiek zich in te leven een rosse metselbij te zijn en nergens stuifmeel en nectar te kunnen vinden.

NATUURLIJK

Door meer te kiezen voor natuurlijk groen, kan Veenendaal een bijdrage leveren aan de biodiversiteit en ervoor zorgen dat diersoorten kunnen overleven. En tevens de inwoners, want natuur geeft veel mensen rust, ontspanning tot een gelukkig gevoel. Zij toonde voorbeelden van stadsparken met bosschages en veel bloemen en kruiden tot daktuinen. Ook groene schoolpleinen zorgen ervoor dat kinderen in de klas meer geconcentreerd zijn. Ze zijn socialer en pestgedrag neemt af. Deze verschillende studies uitwerken in Veenendaal vraagt een investering, maar dit levert dus ook wat op. Tot zelf een hogere waarde voor woningen en bedrijfspanden.

GOEDKOPER

Het onderhoud van ecologische groen is vaak goedkoper, omdat het geen strak gazon is dat de gemeente vaak moet maaien. Maar het zal er anders uitzien, voor sommige mensen misschien rommeliger. Maar dat is even wennen. Rijkswaterstaat heeft ook niet langer overal strak gemaaide bermen meer zoals vroeger en er zijn maar weinig mensen die dit missen. De politiek kan door juist in te zetten op natuur in de breedte, het stellen van concrete doelen wat zij wil in Veenendaal aan hoeveelheid en kwaliteit groen en te kiezen voor natuurrijk groen de biodiversiteit helpen. Een medewerker van de GGD bevestigde dat het tevens helpt bij de gezondheid.

GEZOND

Een voorbeeld op de raadsavond was onder andere dat ondernemers zien dat met meer bomen en groen rond een bedrijf personeel graag op die plekken blijft werken en minder vaak ziek is. En er is meer wetenschappelijk bewijs van de helende werking van natuur. Mensen gaan graag naar buiten en bewegen, het voorkomt of helpt bij herstel van stress, je lichaam kan weerbaarder worden en groen kan geluidsoverlast dempen. Wel gaf de GGD mee dat er nadelen kunnen zijn van pollen, teken tot muggen. En dat de gemeente vooraf moest nadenken over bijvoorbeeld plaagdierbeheersing. Maar de voordelen wegen op tegen de paar nadelen.

FUNCTIONEEL

De raadsleden kregen nog enkele stellingen over hoe zij denken dat de gemeente groen moet inzetten in Veenendaal. Maar kwamen al snel met de opmerking dat zij vinden dat het vooral functioneel moet zijn. Een trapveldje is een gazon en een paar bomen kunnen daar juist in de weg staan. Meer bloemrijk grasland kan de gemeente wel verzorgd houden door slim te maaien. Dat de Veenendaler gewend is aan een bepaald beeld is aan te passen, door met bordjes de keuzes van een andere groeninrichting aan te geven. En over een aantal jaren zal een veld met bloemen en kruiden er juist normaal uitzien; een natuurrijk groen Veenendaal in 2050.