Eerste deel fotoschat Oud Veenendaal staat online

VEENENDAAL De Historische Vereniging Oud Veenendaal (HVOV) bestaat al sinds november 1985. En steeds komt er stapje voor stapje iets bij met als uiteindelijke doel: het archiveren, vastleggen, behouden én openbaar maken van Veenendaals ‘plat’ erfgoed. Met andere woorden: foto’s en paperassen bewaren, gebruiken en digitaal ontsluiten. 

door Martin Brink

De man achter de werkgroep die hiervoor zorg draagt is Hennie Henzen. Hij toont de laatste stand van zaken. De club telt rond de 800 leden. Voor een groeiplaats als Veenendaal is dat feitelijk vrij gering in vergelijking met dorpen als Bennekom, Scherpenzeel en Renswoude. De beoogde duizend leden werd nooit gehaald. Maar er staan wel duizend foto’s uit het zeer oude en wat recentere Veenendaal online.

Wie hart heeft voor het plaatselijke verleden, kan zijn of haar hart er naar hartenlust aan ophalen. Een bezoek aan het documentatiecentrum in de Cultuurfabriek in het hart van Veenendaal, samen met Hennie Henzen, is er één waarvoor de bezoeker de tijd moet nemen. Hennie is ‘Mister Veenendaal II’, (de eerste is de onovertroffen Jaap Pilon), met andere woorden: hij weet overal wel iets van en kan dat ook onder woorden brengen.

(de tekst gaat onder de foto verder)

In het ‘schone archief’ wordt het materiaal onder de juiste temperaturen bewaard. De foto’s en paperassen worden in speciaal papier bewaard. - Martin Brink

HOGE STAPELS DOZEN

In het zogenaamde ‘vuile archief’ van de vereniging staan de dozen hoog opgestapeld. ,,We krijgen nogal wat binnen. Kijk, dit is het archief van Zwier Slik. Dat is ontzettend veel, vooral als je bedenkt dat zijn vader ook als hobby veel fotografeerde. Hij was ook lid van het Rode Kruis. Op een foto zien we bijvoorbeeld een aantal dames met op een kussen Rode Kruis-speldjes. Die kreeg je als je bij een collecte iets gaf. Best bijzonder zo’n foto.”

Op alle dozen staan de namen van de schenkers. Ook zijn er kasten met dubbele boeken. ,,Die verkopen we. We willen daarmee op een boekenmarkt gaan staan.” Daaronder zijn ook bijna alle Veenendaalse uitgaven van uitgeverij Kool. Govert Kool doneerde vorig jaar zijn restanten aan de vereniging.

Is het materiaal verwerkt, dan verhuist alles naar het ‘schone archief’, waar alles goed geregistreerd staat en het originele materiaal in speciaal papier is verpakt. Maar niet eerst voordat ze zijn ingescand en van de nodige metadata zijn voorzien.

(de tekst gaat onder de foto verder)

In het zogenaamde ‘vuile archief’ moet nog veel geïnventariseerd worden. - Martin Brink

ONLINE ZETTEN

Doel van het bezoek is het hoe en waarom van het steeds grotere aantal foto’s die de werkgroep op de eigen website oudveenendaal.nl zet. Henzen: ,,Daarop staat een banner en als je daarop klikt dan kom je vanzelf bij de collectie terecht. Eigenlijk staat die collectie op archieven.nl, een beeldbank waar ook veel gemeenten gebruik van maken. Mensen kunnen ze bekijken. Ze zijn niet te downloaden en over elke foto zit een watermerk. Willen ze de foto’s hebben en gebruiken voor een bepaald doel, dan kunnen ze mailen en dan komen belangstellenden vanzelf hier terecht.” 

Er staan nu een kleine duizend foto’s over allerlei onderwerpen op de site. Inmiddels heeft werkgroep al zestienduizend afbeeldingen gescand en gearchiveerd. ,,Dat wil natuurlijk niet zeggen dat we ze allemaal erop zetten. Veel zou niet kunnen in verband met de privacy maar er komen er wekelijks op de site bij. De nieuwste foto’s staan dan bovenaan.” 

(de tekst gaat onder de foto verder)

Alle ingescande foto’s worden voorzien van de nodige gegevens en informatie. - Martin Brink

Kort voor de coronatijd ging de HVOV werken in de cloud. ,,Dat is wel zo veilig”, beaamt Henzen. ,,Op die manier kun je makkelijker koppelen met archieven. Qua registratie hanteren we eenzelfde beleid zoals dat bij officiële instanties ook gebeurt. Ik heb hier weleens een dame van het Utrechts Archief op bezoek gehad. Ze was vol lof omdat ze dit bij historische verenigingen nog zelden heeft gezien.”

De vereniging bezit ook de nodige boeken. Henzen: ,,We hebben er in ons schone archief rond de vijftienhonderd staan. Die gaan over Veenendaal of Veenendaal komt er in voor. Een belangrijk deel is een aankoop van de collectie van Paul Hageman maar ook de schenking van de boeken van Rik Valkenburg. We archiveren een eerste en tweede druk en eventueel één met een gebonden omslag.” Hij heeft daarover nog een verrassing in petto: ,,Die komen eind dit jaar op de site en bovendien met een korte beschrijving, ook op trefwoord. Daar is iemand nu mee bezig.” 

(de tekst gaat onder de foto verder)

Hennie Henzen in het archief. - Martin Brink

HEDENDAAGSE VERANDERINGEN

Wensen zijn er voldoende. Bijvoorbeeld: hoe doen we het met het huidige tijdsbeeld? Tenslotte verandert er ontzettend veel in Veenendaal. Kijk alleen al hoe het in de laatste tien jaar veranderd is aan de Industrielaan bij het voormalige tankstation van Leewis, het hart van het Stationskwartier. Of de wijzigingen op dit moment in Veenendaal-Zuid waar hele straten verdwijnen? En straks ook in het gebied rond het voormalige hotel La Campagne aan het einde van de Nieuweweg en daar waar ook het voormalige wokrestaurant heeft gezeten? Hennie Henzen beaamt het. ,,Eigenlijk zouden we eens in de vijf jaar Veenendaal op foto moeten zetten, zeker nu met alle wijzigingen. Maar ja, vrijwilligers, hé. Wie gaat dat doen? Ik ben blij dat we mensen in een werkgroep hebben die zorgen voor scannen, het materiaal verwerken en ze van trefwoorden voorzien.”

Dat is overigens een euvel dat bij voor vereniging geldt: vrijwilligers aan zich binden. Maar wie zich geroepen voelt om op pad te gaan voor de HVOV, wie het huidige (veranderende) tijdsbeeld wil vastleggen, kan zich melden bij het documentatiecentrum. Hennie heeft eventueel een goed fototoestel beschikbaar. ,,En met elke smartphone kom je tegenwoordig ook al een heel eind!”

Hennie Henzen in het archief. - Martin Brink