Veenendaal zoekt naar passende oplossing na misstanden jeugdzorg: ‘gemeente kan niet zelf de jeugdzorg repareren’

VEENENDAAL De gemeente kan niet zelf de jeugdzorg repareren, geven burgemeester en wethouders Lokaal Veenendaal mee, die een aantal vragen over misstanden had gesteld. Het college laat weten dat Veenendaal zoekt naar de best mogelijke oplossingen voor haar individuele jeugdigen die zorg nodig hebben.

door Peter Kuijpers

,,Recent is er in de media opnieuw aandacht geweest voor ernstige knelpunten binnen de jeugdzorg. Deze signalen baren onze fractie zorgen. Daarnaast heeft de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) misstanden geconstateerd bij een jeugdzorglocatie van Zorggroep Exact in Hoenderloo. Hier zouden kinderen te maken hebben met onvoldoende onderwijs, gebrekkige begeleiding, het ontbreken van dagbesteding en een mogelijk onveilige leefomgeving. Tegen deze achtergrond heeft onze fractie vragen’’, schreef André van Manen van Lokaal Veenendaal. Burgemeester en wethouders hebben gekeken naar de lokale situatie.

ALERT OP SIGNALEN 

,,Het college is alert op signalen over passende zorg. In algemene zin is bekend dat wachttijden en complexe casuïstiek kunnen leiden tot situaties waarin niet direct passende zorg beschikbaar is. In dat geval wordt bij het zoeken gebruik gemaakt van onder andere de expertise van de regionale contractmanagers, het regionaal expertteam en/of de essentiële functie van een bovenregionaal team.’’ Het is de gemeente niet bekend of Veenendaalse kinderen in de afgelopen vier jaar in Hoenderloo gehuisvest zijn geweest. ,,En derhalve ook niet met eventuele misstanden in dit verband.’’

ALTERNATIEVE OPVANG

Lokaal Veenendaal wilde tevens weten of burgemeester en wethouders weten dat kinderen zijn opgevangen in alternatieve opvanglocaties. ,,Het college is bekend met signalen en situaties waarin jeugdigen (tijdelijk) verblijven op vakantieparken of vergelijkbare situaties. Het betreft jeugdigen met zeer complexe, meervoudige en langdurige problematiek, vaak op meerdere leefdomeinen tegelijk, zoals veiligheid, gedrag, psychiatrie en het gezinssysteem. Dergelijke maatwerkoplossingen worden uitsluitend ingezet wanneer het bestaande regionaal gecontracteerde aanbod aantoonbaar niet passend is of tijdelijk niet beschikbaar.’’

‘LANDELIJKE VRAAGSTUK’

Reguliere groepsplaatsingen kunnen juist leiden tot onveiligheid, ernstige escalaties of verdere ontwrichting van de ontwikkeling van de jeugdige. ,,Het doel is nadrukkelijk om vanuit deze setting toe te werken naar herstel en stabilisatie, het afbouwen van intensieve begeleiding, toewerken naar een plaatsing in een groepssetting en uiteindelijk doorstroom naar een meer duurzame, passende en bij voorkeur gecontracteerde vervolgplek.’’ Wethouder Martijn Beek laat weten dat dit landelijke vraagstukken zijn, waar Veenendaal niet lokaal of zelfs in regionaal verband, oplossingen voor heeft.

EIGEN REGIO

Ook heeft de gemeente niet altijd zeggenschap over de plek voor de plaatsing. Wel over de afstemming, bewaken van veiligheid en toewerken naar een passende vervolgvoorziening. ,,In dit kader wijst het college er ook op dat de Jeugdhulpregio Jeugd FV bewust inzet op het ontwikkelen van kleinschalige, thuisnabije voorzieningen, zoals de voorziening aan de Ghandistraat. Deze is juist gestart vanuit de overtuiging dat jeugdigen met complexere problematiek zo veel mogelijk in de eigen regio, in een kleinschalige setting en met passende ondersteuning moeten kunnen verblijven.’’

GEEN VEILIGE SETTING

Aan de Ghandistraat in Veenendaal zijn al meer jeugdigen geplaatst dan oorspronkelijk voorzien. ,,Daarnaast moet worden geconstateerd dat ook deze voorziening voor een deel van de jeugdigen met zeer zware en meervoudige problematiek geen passende of veilige setting kan bieden. Ondanks intensieve begeleiding en deskundigheid. Hierdoor moeten deze jongeren alsnog worden geplaatst in, dan wel doorverwezen worden naar, andere hoogspecialistische vormen van zorg.’’ De gemeente let daarbij op de kwaliteit van de plaatsers, het Centrum voor Jeugd en Gezin of een Gecertificeerde Instelling.

AFSPRAKEN

,,De gemeente staat één-op-één plaatsingen niet toe. Er worden duidelijke afspraken gemaakt over de aard, duur en doel van de plaatsingen. De voortgang wordt gemonitord door het lokale team of de gecertificeerde instelling en inhoudelijk deskundigen. Daarnaast is er structureel contact met de aanbieder en worden signalen over veiligheid of welzijn direct opgevolgd. De veiligheid en ontwikkeling van het kind zijn leidend’’, geven burgemeester en wethouders aan. Hierbij moet de aanbieder voldoen aan de geldende wet- en regelgeving. Lokaal Veenendaal kreeg verder te horen dat de gemeente bekend is met buitensporige tarieven.

BEWUSTE KOSTEN-BATENAFWEGING

,,Het college vindt deze ontwikkeling zorgelijk en onwenselijk. Omdat publieke middelen primair ten goede moeten komen aan passende zorg voor jeugdigen.’’ Daarom zet Veenendaal in op duidelijke kwaliteitseisen en tarieven in de contracten die zij voor zorg afsluit met toezicht en regionale samenwerking. En kan bij onvoldoende prestatie of onrechtmatigheden maatregelen treffen, zoals niet betalen of terugvorderen. ,,De gemeente weegt de zwaarte en complexiteit van de zorg af tegen mogelijke alternatieven en maakt daarbij een bewuste kosten-batenafweging’’, vervolgt het college.

ONWENSELIJKE DOORPLAATSINGEN

Veenendaal heeft echter ook te maken met een beperkt aanbod voor hoogspecialistische zorg en dat onwenselijke doorplaatsingen toch gebeuren. Daarom zet zij onder andere in op vroegtijdige beoordeling en bevordert passende zorg op de juiste plek. ,,Het college deelt de zorg van de fractie over de Veenendaalse jeugd. En in het bijzonder die met zeer complexe problematiek die het risico lopen tussen wal en schip te vakken. Tegelijkertijd acht het college het van belang om te benadrukken dat de ervaren knelpunten niet uitsluitend lokaal van aard zijn, maar onderdeel vormen van een breed landelijk vraagstuk.’’