Verschillende opvattingen over groenbeheer in Veenendaal: ‘Het ontbreekt aan een heldere en eenduidige uitleg’

VEENENDAAL De Rekenkamer heeft een Rekenkamerbrief gedeeld met de gemeenteraad over de beleving van het groen in Veenendaal. Zij concludeert dat de verwachting bij inwoners, de politiek en beheerders verschilt. Daarnaast kan de gemeente nog meer inzetten op een ander type groeninrichting vanwege het veranderende klimaat.

door Peter Kuijpers

,,De Rekenkamer heeft onderzoek gedaan naar het groenbeheer. Ook geeft de Rekenkamer een aantal overwegingen mee vanuit het perspectief dat de raad in de nabije toekomst keuzes zal moeten maken om een meer biodiverse en klimaatadaptieve inrichting van de openbare ruimte te kunnen gaan realiseren. Waarbij een bijbehorende aanpak van het groenbeheer past’’, meldt Bertha Achterberg, secretaris van de Rekenkamer Veenendaal. 

Er is niet gekeken naar het complete beheer van de openbare ruimte met het vegen, de verlichting, straatmeubilair en het afval verwijderen. Deze maken samen met het groenbeheer wel het totaalbeeld hoe inwoners de omgeving beleven.

VRAGEN OVER KWALITEIT EN UITSTRALING

,,In het afgelopen jaar werden er vanuit verschillende raadsfracties vragen gesteld over de kwaliteit en uitstraling van het groen in de openbare ruimte. De effectiviteit en de intensiteit van het beheer en onderhoud van het groen, maar ook de mate van klimaatadaptiviteit van de openbare ruimte en het groen. ‘Voldoet het beheer en onderhoud van het groen in de openbare ruimte aan de ambities van het vastgestelde beleid en waar is extra bijsturing nodig?’ Een belangrijk aspect hierbij is de communicatie met de inwoners van Veenendaal over het beheer en onderhoud van het groen’’, merkt de Rekenkamer op.

TRADITIONELE INRICHTING

De gemeenteraad heeft op 21 maart 2024 het Opgaveperspectief Duurzaam Veenendaal 2024-2050 vastgesteld met een ambitie en een toekomstperspectief. ,,Hierin is de wijze van inrichten van de openbare ruimte, onder andere het groen, benoemd als een middel om te voldoen aan eisen ten aanzien van klimaatbestendigheid en biodiversiteit. De daadwerkelijke manier van inrichten en beheren van de openbare ruimte is nog niet bepaald.’’ Veenendaal heeft nu nog een ‘traditionele’ inrichting met gazons of grasland en plantvakken met heesters, soms vaste planten en hagen. En daarin zijn verschillende bomen te vinden.

GEEN EENDUIDIGE UITLEG

De Rekenkamer heeft gemerkt dat er andere opvattingen zijn over de inrichting van het openbare ruimte, waardoor het verwachte beeld ook verschilt: ,,Dit vindt op alle niveaus plaats; tussen inwoners, tussen inwoners en beheerders, tussen raad en college, tussen raadsfracties onderling, maar ook tussen het bestuur van Veenendaal en haar inwoners. Het ontbreekt aan een heldere en eenduidige uitleg over het beheer van de openbare ruimte en specifiek het groen in Veenendaal die voor iedereen helder en begrijpelijk is. Het is niet duidelijk wat er is afgesproken, hoe dat er uit ziet en wat er dan aan groenbeheer gedaan moet worden.’’

VISIE VAN MEDEWERKERS

Het beheren van het groen is arbeidsintensief, terwijl er steeds minder mensen zijn. De gemeente huurt daarom ook medewerkers in die weer aan andere visie hebben op het uitvoeren van de werkzaamheden. Daarnaast is Veenendaal volgens de Rekenkamer het beheerbewust ontwikkelen nog maar net gestart, maar heeft al wel te maken met klimaatverandering. ,,Daarbij is de huidige inrichting van Veenendaal nog onvoldoende passend bij een klimaatadaptieve en biodiverse inrichting die noodzakelijk is bij de huidige en komende klimatologische omstandigheden.’’ Ook zou de gemeente inwoners hier meer over kunnen informeren.

JAARROND ANDER BEELD

,,Aan een meer biodiverse klimaatadaptieve inrichting zijn bijna altijd ook de karakteristieken van extensief groenbeheer gekoppeld. Hierdoor ontstaat jaarrond een ander beeld van de openbare ruimte, dan de inwoners van Veenendaal tot op heden gewend zijn. Een herinrichting van de openbare ruimte vraagt tevens om een grote financiële investering’’, concludeert de Rekenkamer. Hoewel het beheer van het huidige groen ook meer geld zal kosten. Door vooraf meer na te denken over de inrichting van het groen, hoe dit te beheren en dit duidelijk met inwoners te delen, zal de verwachting van hoe het groen erbij staat voor iedereen hetzelfde zijn.

NUANCES VAN COLLEGE

Burgemeester en wethouders onderschrijven de opmerkingen van de Rekenkamer, met enkele nuances. Zo zijn de afgelopen jaren al veel adviseurs en beheerders met groenkennis betrokken bij nieuwe ontwikkelingen: ,,Dit is zichtbaar in de praktijk. Te denken valt bijvoorbeeld aan de nieuwbouw in Veenderij en Groenpoort, gebiedsontwikkeling in het Franse Gat, de reconstructie Ambachtsstraat/Boslaan en de reconstructie van wijk De Pol. In deze plannen komt er veel meer en kwalitatief hoogwaardig groen terug.’’ Bomen kunnen ook duurzaam oud worden. De andere punten is de gemeente nog concreet aan het uitwerken in doelen, beelden en plannen.