Zoektocht naar parels erfgoed Rhenen

Rhenen - Inwoners van Rhenen zijn trots op hun stad, het cultuurhistorisch verleden en de groene omgeving. Zij weten er ook veel van. Dat was goed te merken op de publieksavond op 7 februari in het Huis van de gemeente Rhenen. Het werd een actieve inspraakavond over de toekomstige Cultuurhistorische Waardenkaart voor Rhenen.

Door Willy Hoorn

In zijn inleiding noemde wethouder Hans Boerkamp (met portefeuille Erfgoed) het belang van een Cultuurhistorische Waardenkaart. “De kaart zal door de gemeente gebruikt worden voor beleid ruimtelijke ordening en als bron van inspiratie/onderbouwing bij de ontwikkeling van toekomstige omgevingsvisies voor wijken en gebieden. Koppeling van Erfgoedbeleid is ook verplicht in de nieuwe Omgevingswet. Daarom is actuele kennis en zijn bijdragen van inwoners nodig.
Bekende aandachtspunten en pareltjes in Rhenen zijn natuurlijk WO-II, tabaksindustrie, Cunera, landgoederen, Wederopbouw- en (rijks)monumenten als Cunerakerk en Cuneratoren. Maar Rhenen heeft veel meer cultureel en historisch erfgoed in huis.

Groene erfgoed

Daaronder valt ook het groene erfgoed: landschapselementen, monumentale bomen, houtwallen, graften en stuwwallen. Daarnaast is de gemeente op zoek naar verborgen erfgoed met een verhaal. De opdracht was: waardoor onderscheidt Rhenen zich? Op drie tafels konden mensen zelf de kaarten met stickers en stiften aanvullen met hun eigen pareltjes. De drie criteria voor opname in de Cultuurhistorische Waardenkaart zijn: herkenbaarheid – samenhang (verbondenheid met andere objecten) – kenmerkendheid (het verhaal erachter). Bijvoorbeeld de kenmerkende kleine Marshalhulp-monumentjes bij wederopbouwboerderijen zijn verbonden met de objecten WO II en Wederopbouw. En de ontstaansgeschiedenis van het MOB complex in Elst en van Kwintelooijen zijn kenmerkende verhalen, waarop aangehaakt kan worden bij actuele ruimtelijke afwegingen.

Zorgen

Mensen uiten ook hun zorgen. De kleine zogenaamde Mussertpaaltjes (voor markering provinciaal en particulier terrein) in Elst zijn onbeschermd. Ook de landschappelijke waarde van het behoud van panoramadoorkijkjes op de Rijn langs de Utrechtsestraatweg en de voormalige Koningstuin in de Veerwei, waarvan de contouren nog zichtbaar zijn, verdienen aandacht. Niet alleen vanwege de kennis, maar vooral vanwege de verhalen is de inbreng van Rhenenaren, Elstenaren en Achterbergers belangrijk. Het gaat vaak om verborgen monumentale resten met een verhaal. Bijvoorbeeld de ommuurde moestuin van Leccius de Ridder op de Grebbeberg. Tijdens WO II was hij directeur van de kalkzandsteenfabriek. Nu resteert slechts een bouwvallig muurtje. De Waardenkaart is een co-productie van Rhenen, Leersum, Renswoude, Woudenberg en gebiedscooperatie O-gen. Op dinsdag 25 juni is de volgende publieksbijeenkomst. Erfgoedparels kunnen worden ingezonden naar info@sb4.nl.