Geld uit reserve moet tekorten Veenendaal aanvullen

VEENENDAAL De gemeente verwacht volgend jaar niet voldoende inkomsten om alle uitgaven mee te betalen en denkt 1,6 miljoen euro tekort te komen. Onder andere door stijgende kosten in de Jeugdzorg en een lagere bijdrage van het Rijk. Wel hoeft de gemeente een aantal rekeningen pas later te betalen, doordat de bouw van scholen en theater langer duren. Daarmee is berekend dat door komende jaren geld uit de spaarpot te halen Veenendaal haar huishoudboekje op orde kan krijgen.

door Peter Kuijpers

,,Ieder jaar worden voor de zomervakantie de kaders voor het opstellen van de eerstvolgende programmabegroting en meerjarenraming opgesteld. Het college legt de kadernota 2026-2029 ter besluitvorming voor aan de raad. Door deze vast te stellen geeft de raad richting aan de financiële en inhoudelijke kaders van de gemeente Veenendaal voor de komende jaren. Het college werkt deze kaders uit tot een programmabegroting die in november door de raad wordt vastgesteld’’, melden burgemeester en wethouders. Op deze manier kan de lokale politiek voor de zomer punten die zij belangrijk vindt voor het huishoudboekje van Veenendaal doorgeven om rekening mee te houden.

SCHERPE KEUZES

,,De kadernota 2026-2029 kent een andere opzet dan voorgaande jaren. Een belangrijk thema in deze is het zogeheten ravijnjaar 2026. Waarin we als gemeente te maken krijgen met een daling van de inkomsten vanuit het gemeentefonds. We hebben hier vorig jaar al op voorgesorteerd door over te gaan tot bezuinigingen en lastenverzwaring. Ondanks de genomen maatregelen en een incidentele tegemoetkoming vanuit het Rijk, moeten we scherpe keuzes maken om te kunnen zorgen voor een duurzame en haalbare financiële planning voor de komende jaren’’, vervolgt het college. Veenendaal wil daarom enkel het bestaande beleid voort te zetten.

SPAARPOT

,,We hebben er ditmaal wel voor gekozen om de gegevens uit de Voorjaarsnota vast mee te nemen in de Kadernota. Normaal wachten we op de meicirculaire. Nu hebben we zelf gerekend wat de Voorjaarsnota voor Veenendaal zal betekenen, want dat maakt veel verschil. Zo voorkomen we dat de gemeente acties neemt die wellicht helemaal niet nodig zijn. Het tekort dat we verwachten voor 2026 komt op dit moment uit op zo’n 1,6 miljoen euro. We mogen 10 procent van het overschot van de Algemene Reserve inzetten en krijgen zo 2027 tot en met 2029 sluitend. Maar dit is niet fijn; op deze manier spreken we de spaarpot aan’’, aldus wethouder Marco Verloop.

EFFECTIEF

De gemeente gebruikt haar reserves liever voor andere zaken dan het tekort van de jaarlijks terugkomende kosten aan te vullen. Maar zij gaat er nu van uit dat er geen andere middelen beschikbaar zijn: ,,Daarbij zijn we scherp blijven kijken naar wat echt nodig is, wat haalbaar is en hoe we onze middelen vervolgens zo effectief mogelijk blijven inzetten.” Zoals bij de oplopende kosten in de Jeugdzorg, die rond 1,4 miljoen euro uitkomen. Wethouder Martijn Beek geeft aan dat Veenendaal nu een lager tekort van totaal 1,6 miljoen euro verwacht, omdat de politiek vorig jaar reeds besloot maatregelen te nemen. Voor de Jeugdzorg zullen echter opnieuw keuzes nodig zijn.

JEUGDZORG

,,De Jeugdzorg is in ieder geval een kostenpost, waar we zien dat de stijging van 2024 structureel doorloopt. Wel verwachten we dat er budgetten vrijkomen die de tekorten wat zullen compenseren. Het financiële speelveld wisselt heel erg en ook voor het betalen van de Jeugdzorg zijn nog onderhandelingen met het Rijk. Daarnaast is er een risico bij de uitgaven door de wijze waarop Veenendaal de stijging van de kosten berekend. Wij hebben besloten dit te doen via de pbbp-systematiek en geven dit duidelijk aan bij de diverse samenwerkingen. Zodat zij rekening kunnen houden met hun uitgaven en de bijdrage die Veenendaal kan doen’’, vervolgt Verloop.

BESPARINGEN

Burgemeester en wethouders stellen de lokale politiek voor de uitgaven verder in de hand te houden door onder andere voor de groei van Veenendaal in 2029 een half miljoen nu niet te reserveren. Ook denkt Veenendaal 1,7 miljoen euro nodig te hebben voor al het werk dat ambtenaren moeten uitvoeren. Het college draagt aan te kiezen om alleen het hoogst noodzakelijke te doen, waardoor maar 549.000 euro nodig zal zijn: ‘De effecten kunnen ertoe leiden dat ambities of reguliere taken hierdoor onder druk komen te staan, dan wel niet uitgevoerd kunnen worden. Wij achten deze maatregelen verantwoord, omdat we hiermee tot een afdoende oplossing komen.’

TEKORT

Het totale tekort dat Veenendaal verwacht zou voor volgend jaar uitkomen op ruim 2,2 miljoen euro. Door in ieder geval haar spaarpot in te zetten, zal er maar 1,65 miljoen euro te weinig zijn aan inkomsten om alle kosten te betalen. De provincie Utrecht controleert de uitgaven van gemeenten en zal hiermee in kunnen stemmen, omdat de gemeente nu verwacht in 2027 maar een half miljoen uit de spaarpot nodig te hebben. In 2028 zal dit 28.000 euro zijn uit de Algemene Reserve en 14.000 euro is daaruit nodig om alles te betalen in 2029. De werkelijke tekorten zijn echter pas duidelijk, wanneer de meicirculaire met de bijdragen aan gemeenten definitief bekend is.