Jaarrekening 2023 van Rhenen pas in september 2024 behandeld

RHENEN In de jaarrekening wordt verantwoording afgelegd door het college over het voorgaande jaar. Wegens de vele aandachtspunten die door de accountant in de boekhouding van de gemeente werden geconstateerd, kon de definitieve jaarrekening over 2023 pas in de zomer van 2024 afgerond worden. Dat is niet alleen rijkelijk laat, maar ontneemt de gemeenteraad van Rhenen ook de mogelijkheid om (bij) te sturen in de uitgaven van 2024.

door Sander van Opstal 

FORS OPLOPENDE TEKORTEN

In de septembervergadering van de gemeenteraad werd de jaarrekening 2023 besproken. De gemeenteraad was erg kritisch. Tal van gemeenteraadsleden voelen zich al langere tijd onvoldoende geïnformeerd. In juni 2024 hadden PvdA en PR-GL daarom een motie van treurnis ingediend, met als doel een betere informatievoorziening. Deze motie kreeg toen geen meerderheid. De voltallige raad werd nu met een zorgelijke boekhoudkundige situatie en met fors oplopende tekorten geconfronteerd. Maar dat is nog niet alles: het Rijk heeft aangekondigd dat het vanaf 2025 gaat bezuinigen op de uitkeringen aan de gemeenten. In VNG-verband wordt wel gesproken over een aankomend ‘Ravijnjaar 2025’. De begroting van iedere gemeente is erg afhankelijk van de uitkeringen door het Rijk. De ‘eigen inkomsten’ van de gemeente, via onder andere leges, WOZ en Afvalstoffenheffing, zijn naar verhouding veel minder omvangrijk.

OVERHEERSEND GEVOEL

Tijdens de roerige raadsvergadering in september werd door de VVD een amendement ingediend met als strekking de jaarstukken over 2023 niet goed te keuren. Belangrijke inhoudelijke redenen: ,,het ontbreken van een gedegen analyse van het resultaat’’ en: ,,niet alle voorstellen/overschrijdingen in de oktobernota, zomernota, najaarsnota en decembernota in de Planning en Control cyclus zijn door de gehele raad geaccordeerd”. Het amendement werd verworpen. De Raad ging uiteindelijk, na aarzeling en met de nodige kritiek, akkoord met de financiële stukken over 2023. Dit was vooral omdat het college op het gebied van planning en control beterschap heeft toegezegd, en omdat het gevoel overheerste van ‘we kunnen niet alsmaar terug blijven kijken’. De VVD stemde tegen.

HERBEZINNING KERNTAKEN

Zoals gezegd is dit zeker niet de laatste keer dat de financiën zo op het scherpst van de snede besproken moeten worden. Wethouder Fintelman (financiën) zegt in een persgesprek: ,,Het wordt steeds moeilijker om als Gemeente Rhenen rond te komen. We verwachten dat we de komende jaren in het sociale domein met forse stijgingen geconfronteerd zullen worden. Thans spreken we over anderhalf tot twee miljoen tekort voor 2025 en later. Dit gaat breder worden dan alleen een financiële exercitie. We hebben in maart 2024 een projectleider ‘ombuigingen’ aangesteld. We moeten ons namelijk ook herbezinnen op de kerntaken van de gemeente. Voor de inhuur van (tijdelijke) medewerkers willen we overgaan van formatiegestuurde inhuur naar budgetgestuurde inhuur.” Deze laatste opmerking is relevant omdat een van de leidende ambtenaren op het gebied van financiële planning en controle binnen de Gemeente Rhenen, aangekondigd heeft ‘te zullen vertrekken bij de Gemeente Rhenen’. 

In een volgende raadsvergadering, op 5 november, wordt de begroting voor 2025 behandeld. Dan moet besproken worden hoe de te verwachten tekorten in 2025 aangepakt worden. Aan vuurwerk zal het dan vast niet ontbreken.