Petrakerk in Veenendaal is nu een monumentaal gebouw

VEENENDAAL Het college heeft besloten ook de Petrakerk aan te wijzen als gemeentelijk monument. Hiermee heeft zij nu 15 van de 16 voorgedragen objecten toegevoegd aan de lijst met historische gebouwen die zij wil behouden.

door Peter Kuijpers

Veenendaal had eerder een voorbescherming opgelegd, waarna verder is onderzocht of de Petrakerk ook een gemeentelijk monument zou moeten zijn. Architect David Zuiderhoek kreeg in 1958 de vraag het gebouw te ontwerpen. ,,Zuiderhoek heeft de Petrakerk als een Gesamtkunstwerk ontworpen. Hij ontwierp niet alleen het exterieur, maar ook het interieur en een belangrijk deel van het kerkmeubilair. De kerk heeft, net als de meeste andere kerken van Zuiderhoek, expressieve vormen. De Petrakerk is een van zijn belangrijkste ontwerpen. De kerk is de eerste van een seriekerken met een vergelijkbare opzet en vormgeving”, omschrijft MooiSticht.

KUNST

De architectuur kenmerkt zich door het gebruik van licht, de combinatie van hoge en lage ruimtes, de overgang tussen binnen en buiten en de muurbehandeling voor de akoestiek. Ook de houten kas en het front van het orgel, kroonluchters en enkele wandlampen zijn ontworpen door Zuiderhoek. Verder zijn er vensters met glas-in-loodramen naar ontwerp van de kunstenares Ditta Radstaak-Van den Bosch. ,,Wij hebben het kerkgebouw en de laagbouw langs de Kerkewijk nu aangewezen als gemeentelijk monument. De gebouwen zijn aangedragen door de monumentencommissie en de Historische Vereniging Oud Veenendaal (HVOV). En in het geval van de Petrakerk nog een externe partij”, laat wethouder Engbert Stroobosscher weten.

ZIENSWIJZE

De aanwijzing heeft wat langer geduurd, omdat het kerkbestuur er geen moeite meeheeft, mocht de kerk een beeldbepalend pand zijn. Zij zag echter liever geen aanwijzing als monument en diende een zienswijze in. De Protestantse Gemeente Veenendaal heeft zes jaar geleden Sola Fide en De Goede Reede verkocht. Zij vreesde dat het aanwijzen van de Petrakerk als gemeentelijk monument een verdere ontwikkeling in de toekomst in de weg kon staan. Dit kon een verschil in eventuele verkoopwaarde betekenen van één miljoen euro. Dit bedrag was volgens de monumentencommissie hoog ingeschat, omdat de kerk bij een mogelijke bouw niet alleen van luxewoningen kan uitgaan. De gemeente was ook niet bekend met eventuele plannen.

ERFGOED

Aanpassingen doen binnen het gebouw is ook in de toekomst nog steeds mogelijk. Echter zal dit niet vergunningsvrij kunnen, maar in afstemming met de monumentencommissie. ,,We hebben een tweede bezoek en gesprek gehad en het college heeft nu besloten de Petrakerk daadwerkelijk aan te wijzen als een gemeentelijk monument”, besluit Stroobosscher. ,,Allesoverwegende zijn wij van mening dat de gevolgen voor de Petrakerk niet onevenredig zijn ten opzichte van het algemeen belang dat met het behoud van dit erfgoed gemoeid is”, meent het college. Het gaat dan om de stedenbouwkundige, architectuurhistorische en cultuurhistorische waarden. Voor aanpassingen kan de kerk nu wel aanspraak maken op subsidies voor onderhoud.