Verbinding, warmte en wol: Alies Katerberg wint de John Hegenbart Innovatieprijs

VEENENDAAL Op de tafel in een buurthuis van Veens Welzijn, liggen bollen wol in alle kleuren van de regenboog. Deze bollen werden iets heel unieks: een metershoge kerstboom, gemaakt van duizenden granny squares, die symbool staat voor verbinding. Dit project van Alies Katerberg wint dit jaar de John Hegenbart Innovatieprijs, dé prijs die draait om vernieuwing, betrokkenheid en vooral: samen doen met en in Veenendaal.

door Demi van de Weerd

De prijs is genoemd naar John Hegenbart, die na meer dan veertig jaar in de welzijnssector met pensioen ging. Zijn naam is onlosmakelijk verbonden met sociaal werk in Veenendaal. ,,Ik heb altijd geprobeerd om mensen bij elkaar te brengen”, vertelt hij. ,,Niet vanuit regels of beleid, maar vanuit oprechte aandacht. Dat is wat werkt.”

Bij zijn afscheid in 2022 besloot Veens Welzijn een prijs in te stellen die zijn gedachtegoed voortzet: de John Hegenbart Innovatieprijs. De prijs wordt jaarlijks uitgereikt aan een initiatief dat vernieuwend is, gedragen wordt door inwoners en bijdraagt aan de sociale samenhang in Veenendaal. ,,De mooiste ideeën komen van mensen zelf”, zegt Hegenbart. ,,Zij weten wat er leeft in hun buurt. Deze prijs is er om dat soort initiatieven zichtbaar te maken en te stimuleren.”

EEN SPAANS IDEE MET EEN VEENENDAALS HART

De winnaar van dit jaar, Alies Katerberg, straalt als ze over haar project vertelt. ,,Het begon eigenlijk heel klein”, zegt ze lachend. ,,Mijn oom en tante lieten een foto zien van een enorme gehaakte kerstboom op een Spaans eiland. Toen dacht ik: dat is iets voor Veenendaal! Een project waarbij iedereen kan meedoen — jong en oud, creatief of niet.”

Wat begon met een handvol granny squares groeide in korte tijd uit tot een golf van enthousiasme. Via sociale media, breiclubs en buurthuizen sloten steeds meer mensen zich aan. ,,Er kwamen manden te staan waar mensen hun gehaakte granny squares konden inleveren. We hadden zelfs een inzamelpunt bij de Cultuurfabriek”, vertelt Katerberg.

Ze noemt het project bewust ‘Haak je aan!’ - een knipoog naar het doel om mensen te verbinden. ,,Het gaat niet alleen om haken, maar om contact. Mensen kwamen bij elkaar, praatten, hielpen elkaar. Iedereen deed mee: jong en oud, in grote en kleine groepen, of gewoon thuis aan de keukentafel. Dat maakt het zo bijzonder.”

SAMEN STERK

De uitvoering van het project was een hele operatie. De constructie van de boom werd gemaakt door Hardeman Veenendaal, het bedrijf dat ook het staal leverde. ,,Dat was echt teamwork”, vertelt Katerberg. ,,Het moest stevig genoeg zijn om de winter te doorstaan. En dan moest er ook nog een vergunning komen, overleg met de brandweer, noem maar op. Ik had nooit gedacht dat er zoveel bij kwam kijken.”

De kracht van het project lag volgens haar in de samenwerking. ,,Er deden zoveel verschillende mensen mee: ouderen, jongeren, mensen met een beperking, vluchtelingen. Iedereen kon iets bijdragen. Het is letterlijk een boom van verbinding geworden.”

DE GEDACHTE ACHTER DE PRIJS

Volgens John Hegenbart past het project van Katerberg precies binnen de idealen waarop de prijs is gebaseerd. ,,De prijs gaat over sociale innovatie”, legt hij uit. ,,Dat klinkt misschien als een beleidswoord, maar het betekent eigenlijk: iets nieuws doen dat mensen samenbrengt. De haakprojecten van Alies doen precies dat. Ze verbinden inwoners op een natuurlijke manier, zonder drempel.”

De jury, met onder andere Hegenbart zelf, koos uiteindelijk uit elf inzendingen. ,,Er was zeker concurrentie en we hebben uiteindelijk een zorgvuldige beslissing genomen”, vertelt hij. ,,Wat ik belangrijk vind, is dat de projecten die niet gewonnen hebben ook een toelichting krijgen. Dat ze weten dat hun initiatief wél wordt gewaardeerd. We hebben alle deelnemers een brief gestuurd met uitleg en adviezen, bijvoorbeeld over mogelijke subsidies. Zo hopen we dat ze hun plannen verder kunnen uitwerken.”

EEN TROTSE WINNARES

Voor Katerberg kwam de prijs als een verrassing. ,,Ik had het niet verwacht”, zegt ze. ,,Het is een enorme eer. Vooral omdat het niet alleen over mij gaat, maar over iedereen die heeft meegedaan. Zóveel mensen hebben iets bijgedragen - elke granny square vertelt een verhaal.”

Ze ziet de prijs vooral als een aanmoediging om door te gaan. ,,Er is zoveel behoefte aan dit soort dingen: samen iets maken, elkaar ontmoeten. Ik had vanaf het begin vertrouwen in dit project, maar het is nog groter geworden dan ik ooit had verwacht.”

FEESTELIJKE ONTHULLING

De opening wordt verricht door wethouder Martijn Beek en de officiële prijsuitreiking van de Innovatieprijs, wordt gedaan door John Hegenbart en vertegenwoordigers van Veens Welzijn. Bovenstaand en de onthulling van de gehaakte kerstboom zelf, vindt plaats op zaterdag 29 november om 16.00 uur op het Scheepjeshofplein.

Dichter Sanne Heymann zal een speciaal geschreven gedicht voordragen, waarna de lichtjes in de boom officieel worden ontstoken. ,,We hebben ervoor gekozen om de onthulling iets later op de dag te doen, zodat het al wat schemerig is wanneer de lichtjes aangaan - dat maakt het extra sfeervol”, vertelt Katerberg. ,,Daarnaast hebben we het moment iets naar voren gehaald, zodat de boom langer kan blijven staan. Veel mensen gaven aan dat ze het anders zo kort zouden vinden. Daarom is de onthulling nu eerder dan oorspronkelijk gepland.” De boom blijft staan tot na Oud en Nieuw.