Monument oorlogspiloot verplaatst: dichterbij crashplaats

VEENENDAAL Op 5 oktober 1944 voltrok zich een drama in het luchtruim boven treinstation Veenendaal-DeKlomp. Harold Wakeman (22), piloot van de Royal Canadian Airforce, voerde samen met een andere piloot een bombardement uit. Het doel: een wagon waarin vermoedelijk Duitse munitie lag opgeslagen. De Typhoon bommenwerper van Wakeman werd bij die actie geraakt. Het toestel stortte neer en de jonge Canadees stierf ter plekke.

door Lilian Steensma

Het lichaam van Harold Frederick Wakeman werd begraven op Algemene Begraafplaats De Munnikenhof in Veenendaal en jaren later, in 2019, werd er een monument voor hem opgericht aan de Dokter Hoolboomweg in De Klomp. Lange tijd werd aangenomen dat het toestel op die plek terecht kwam, maar recent onderzoek wees uit dat het waarschijnlijker is dat de Typhoon een paar honderd meter verderop neerkwam.

IN DE BUURT VAN GRIFTWEG

,,We hebben daarom besloten het monument te verplaatsen”, vertelt Elly van Wakeren van de Harold Wakeman Stichting. ,,Op de Dokter Hoolboomweg is in de oorlog wel een toestel neergestort, maar op luchtfoto’s is te zien dat de krater die dat toestel sloeg te groot was voor de veel kleinere Typhoon waarin Harold Wakeman vloog.” Waar kwam Wakemans toestel dan wel terecht? Van Wakeren: ,,We weten nu vrij zeker dat dat in de buurt van de Griftweg was. Toen we de plek gelokaliseerd hadden, bleek het te gaan om een stuk grond dat in particulier bezit is. Ik heb aangebeld bij de eigenaar, de familie Boonzaaijer. We zijn in gesprek gegaan en zij waren gelukkig direct bereid een stukje grond beschikbaar te stellen zodat het monument naar die plek verplaatst kon worden. Buddingh Natuursteen sponsorde in 2019 de levering en plaatsing van de gedenksteen en verzorgde nu opnieuw belangeloos de verplaatsing, heel fijn! Als je eens in de buurt bent van de Griftweg ter hoogte van huisnummer 21, ga dan vooral even kijken bij het monument van Harold Frederick Wakeman. Het is zichtbaar vanaf de weg en voor iedereen toegankelijk.”

BIJEENKOMST

Op 5 oktober 2026 wordt tijdens een bijeenkomst op Algemene Begraafplaats De Munnikenhof stilgestaan bij het leven en sterven van Harold Wakeman. ,,Je bent welkom vanaf 12.30 uur, de herdenking begint om 13.00 uur. Bij de herdenking is ook de Canadese ambassade vertegenwoordigd”, vertelt Elly van Wakeren. ,,Een ooggetuige deelt haar verhaal en daarnaast is er een vlaggenparade. Een delegatie van het Ritmeester Veenzangers Mannenkoor levert een bijdrage, er zijn doedelzakspelers en kinderen van de Johannes Calvijnschool lezen gedichten voor en zingen het Canadese volkslied. We zijn blij dat er jongeren betrokken zijn bij de herdenking; komende generaties mogen nooit vergeten hoeveel jonge mensen hun leven gaven voor onze vrijheid.”

Elly van Wakeren beantwoordt graag vragen van belangstellenden. Mail daarvoor naar vanmerkestijn@ziggo.nl.